Resmi Gazete Tarihi

: 02/07/2004

Resmi Gazete No

: 25510

Maliye Bakanlığından:

Tasfiye İşletme Bölge Müdürlükleri Ambar Yönetmeliği

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Amaç ve Kapsam

Madde 1- Bu Yönetmelik, İşletme Bölge Müdürlüklerine bağlı birimler tarafından işletilmekte olan geçici depolama yerleri, antrepolar, yolcu beraberi eşya ambarları, tasfiye ambarları ve kaçak eşya ambarlarına eşya alınması, muhafazası ve teslimine ilişkin esas ve usulleri, kullanılacak defter ve belgeleri göstermek amacıyla hazırlanmıştır.

Dayanak

Madde 2- Bu Yönetmelik 3007 sayılı Gümrük Mevzuatına Göre Tasfiye Edilecek Eşya Hakkında Döner Sermaye Kanunu’nun 3 üncü maddesi ile 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 17 ve 39 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 3- Bu Yönetmelikte geçen;

Bakanlık; Maliye Bakanlığını,

Genel Müdürlük; Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğünü,

İşletme; İşletme Bölge Müdürlükleri, İşletme Şube Müdürlükleri ve İşletme Şefliklerini,

Tüzük; Tasfiye Tüzüğünü,

Tarife; Tasfiye İşletme Bölge Müdürlükleri Terminal ve Tesis Hizmetleri Tarifesini,

Geçici Depolama Yeri; Gümrüğe sunulmuş olup, henüz gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmamış eşyayı, her türlü dış etken ve müdahalelerden koruyacak şekilde yapılmış kapalı, yarı açık ve açık alanları,

Antrepo; Gümrük gözetimi altında bulunan eşyanın konulması amacıyla kurulan ve kuruluşunda aranılacak koşul ve nitelikleri Gümrük Yönetmeliğinde belirlenen yerleri,

Kaçak Eşya Ambarı; 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri ile kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen diğer kaçak eşyanın konulduğu yerleri,

Yolcu Beraberi Eşya Ambarı; Yolcu beraberinde getirilen veya götürülen ve ilgili gümrük idaresine sunulmasından sonra gümrükçe onaylanmış bir işlem ve kullanıma tabi tutuluncaya kadar eşyanın konulduğu geçici depolama yerlerini,

Tasfiye Ambarı; Gümrük denetimi dışında, tasfiyelik hale gelen her türlü eşyanın konulduğu kapalı, yarı açık ve açık alanları,

Ambar; yukarıda belirtilen geçici depolama yeri, antrepo ve tüm ambarları,

Ambar Memuru; Bu Yönetmelik kapsamına giren ambarlardaki eşyanın sorumluluğunun verildiği kefalete tabi memurları,

Sundurma; Gümrük işlemleri tamamlanana kadar ithal, ihraç, geçici, terk olarak, kaçak zannıyla yakalanarak ya da kamu kurum ve kuruluşlarınca tasfiye edilmek üzere teslim edilen ya da Devlete intikal eden araçların konulduğu geçici depolama yerleri, antrepo ve diğer depolama yerlerini,

Eşya; her türlü madde, ürün ve değeri,

Eşya Sahibi; kendisi, yetkili kılınan kişi veya kişileri,

İfade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Geçici Depolama Yerleri

Eşyanın Geçici Depolama Yerine Alınması

Madde 4- Eşya, geçici depolama yerlerine buralarda görevli ambar memurlarının sorumluluğu ve gümrük memurlarının gözetim ve denetimi altında alınır. Eşya, dış görünümleri, kap adetleri ve ambalajları itibariyle teslim alınır ve teslim edilir. Bu tür eşyanın muhteviyatından veya ağırlığından işletme sorumlu değildir.

Gümrük memuru, geçici depolama yerine alınan eşya için, kendisine verilen ve üzerinde özet beyan numarasının yer aldığı ve nakliyeci firma (acenta) tarafından düzenlenen boşaltma listesi ile ilgisine göre, tır karnesi, konşimento, CMR, özet beyan gibi belgelerdeki bilgileri karşılaştırarak geçici depolama yeri giriş işlemlerini onaylar. Eşyanın, söz konusu belgelere uygunluğu (muhteviyatı ve ağırlığı hariç) ambar memurunca da kontrol edildikten sonra eşya, geçici depolama yerine alınır. Boşaltma Listesinin bir nüshası dosyasında saklanır. Geçici depolama yerine getirilen eşyanın boşaltma listesine uygun olmaması halinde, ambar memurunca boşaltma listesi imzalanmayıp, durum gümrük idaresine bildirilerek alınacak cevaba göre işlem yapılır.

Geçici kabul, transit ve bunun gibi diğer gümrüklerden gelen, işletmenin görev yaptığı gümrükçe teslim alınması istenilen eşya için üç nüsha “Diğer Eşya Boşaltma Tutanağı” (EK:1) düzenlenerek eşya teslim alınır. Tutanağın aslı dosyasında saklanır. Diğer nüshalar gümrük memuru ve eşyayı teslim edene verilir.

Geçici depolama yerine alınan ihracat tırları ile ihracat eşyasının ambara boşaltılması halinde, ambar memuru, gümrük memuru ve eşya sahibi tarafından imzalanacak üç nüsha “İhraç Eşya Giriş Formu” (EK:2) düzenlenir. Formun bir nüshası ilgili gümrük idaresine, bir nüshası eşyayı teslim edene verilir. Aslı dosyasında saklanır. İşletme sahasına alınan ihracat eşyası taşıyan tırlar “İhracat Aracı Giriş Defteri”ne (EK:3) kaydedilir.

Geçici depolama yerlerine alınan eşya, “Geçici Depolama Yeri Giriş Defteri”ne (EK:4), ambara boşaltılan ihracat eşyası ise “Geçici Depolama Yeri Giriş Defteri (İhraç Eşya İçin)”ne (EK:5) kaydedilir.

Bu defterlere, yılbaşında birden başlayarak birbirini takip eden sıra numarası verilir. Bir konşimento muhteviyatı eşyanın bölünmesine ilişkin liste geldiğinde, defter kaydının altındaki satıra, eşyaya ilk kayıtta verilen kayıt numarası/sıra numarası şeklinde numara verilmek suretiyle kayıt yapılır.

Eşyanın Geçici Depolama Yerinden Çıkışı

Madde 5- Gümrük işlemleri tamamlanan eşyanın gümrük idaresince çıkışına izin verilmesini ve eşyanın gümrük işlemlerinin tamamlandığına ilişkin belgenin bir örneğinin alınmasını müteakip, eşya “Geçici Depolama Yeri Çıkış Defteri”ne (EK:6), çıkan ihracat eşyası ise “Geçici Depolama Yeri Çıkış Defteri (İhraç Eşya İçin)”ne (EK:7) kaydedilir. İşletme sahasından eşyasını boşaltmadan işlem görerek çıkan ihracat eşyası taşıyan tırlar, “İhracat Aracı Çıkış Defteri”ne (EK:8) kaydedilir.

Gümrük idaresince düzenlenen ve gümrük memurunca imzalanan çıkış kontrol fişi, eşyayı teslim alan kişiye imzalattırıldıktan sonra ambar memurunca da imzalanır ve fişin birer nüshası eşyayı teslim alana ve gümrük idaresine verilir, bir nüshası da dosyasında saklanır. Eşya kapıdan çıkarken, gerekli kontroller gümrük muhafaza memuru tarafından yapılır. Bir gün içinde düzenlenen bu fişler ayrı bir listeye kaydedilir, liste gümrük ve ambar memurunca imzalanarak gümrük idaresine verilir. Fişlerin ve listenin bir nüshası dosyasında saklanır.

Geçici depolama yerine boşaltılan ihracat eşyası ile eşya boşaltmayan tırların işletme sahasından çıkışında, ambar memuru, gümrük memuru, gümrük muhafaza memuru ve eşya sahibi tarafından imzalanacak üç nüsha “İhraç Eşya Çıkış Formu” (EK:9) düzenlenir. Formun bir nüshası ilgili gümrük idaresine, bir nüshası eşyayı teslim alana verilir. Aslı dosyasında saklanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Antrepolar

Eşyanın Antrepoya Alınması

Madde 6- Eşya, antrepolara, buralarda görevli ambar memurlarının sorumluluğu ve gümrük memurlarının gözetim ve denetimi altında alınır. Eşya, dış görünümleri, kap adetleri ve ambalajları itibariyle teslim alınır ve teslim edilir. Bu tür eşyanın muhteviyatından veya ağırlığından işletmeler sorumlu değildir.

Gümrük memuru, antrepolara alınan eşya için, kendisine verilen ve üzerinde özet beyan numarasının yer aldığı ve nakliyeci firma (acenta) tarafından düzenlenen boşaltma listesi ile ilgisine göre, tır karnesi, konşimento, CMR, özet beyan gibi belgelerdeki bilgilerle karşılaştırarak antrepo giriş işlemlerini onaylar. Boşaltma listesi, gümrük memuru, sürücü veya nakliyeci şirket temsilcisi ve ambar memurunca imzalanmak suretiyle üç nüsha düzenlenir. Listenin birer nüshası imzalayanlara verilir. Eşyanın, söz konusu belgelere uygunluğu (muhteviyatı ve ağırlığı hariç) ambar memurunca da kontrol edildikten sonra eşya antrepoya alınır ve boşaltma listesinin bir örneği ambar memuru tarafından saklanır. Antrepoya getirilen eşyanın boşaltma listesine uygun olmaması halinde, ambar memurunca boşaltma listesi imzalanmayıp, durum gümrük idaresine bildirilerek alınacak cevaba göre işlem yapılır.

Geçici kabul, transit ve bunun gibi diğer gümrüklerden gelen, işletmenin görev yaptığı gümrükçe teslim alınması istenilen eşya için üç nüsha Diğer Eşya Boşaltma Tutanağı düzenlenerek eşya teslim alınır. Tutanağın aslı dosyasında saklanır. Diğer nüshalar gümrük memuru ve eşyayı teslim edene verilir.

Yukarıda belirtilen şekilde antrepoya alınan eşya, “Antrepo Giriş Kayıt Defteri”ne (EK:10) kaydedilir.

Eşyanın Antrepodan Çıkışı

Madde 7- Gümrük işlemleri tamamlanan eşyanın gümrük idaresince çıkışına izin verilmesini ve eşyanın gümrük işlemlerinin tamamlandığına ilişkin belgenin bir örneğinin alınmasını müteakip, eşya “Antrepo Çıkış Kayıt Defteri”ne (EK:11) kaydedilir. Gümrük idaresince düzenlenerek, eşyayı teslim alan ve gümrük memurunca imzalanan çıkış kontrol fişi, ambar memurunca da imzalanarak bir nüshası muhafaza edilir. Eşya kapıdan çıkarken, gerekli kontroller gümrük muhafaza memuru tarafından yapılır. Çıkış kontrol fişi düzenlenmeksizin gümrük idaresince düzenlenen tutanakla antrepodan teslim edilen eşyanın tutanağı, girişte düzenlenen belgeleriyle birlikte dosyasında saklanır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yolcu Beraberi Eşya Ambarları

Eşyanın Yolcu Beraberi Eşya Ambarına Alınması

Madde 8– Yolcu beraberi eşya ambarlarına eşya alınırken, “Yolcudan Alınan Eşyaya Ait Ambar Makbuzu”ndan (EK:12) üç nüsha düzenlenir. Makbuzun aslı eşya sahibine verilir. Bir nüshası ilgili gümrük idaresine gönderilir. Bir nüshası da dosyasında saklanır. Teslim alınan eşya, “Geçici Depolama Yeri Giriş Defteri (Yolcu Beraberi Eşya İçin)” ne (EK:13) kaydedilir. Bu defterde her yolcu için bir giriş sıra numarası verilir ve o yolcuya ait eşya kalemler itibariyle aynı girişe alt sıra numarası verilmek suretiyle kaydedilir. Bir yolcuya ait eşya, diğerleri ile karışmayacak ve birbirine zarar vermeyecek şekilde, üzerine defter sıra numarası ve eşya sahibini gösteren etiketler takılarak muhafaza edilir.

Eşyanın Ambardan Çıkışı

Madde 9– İlgili gümrük idaresince eşyanın teslimine ilişkin düzenlenen çıkış kontrol fişi, gümrük memuru, eşyayı teslim alan ve ambar memuru tarafından imzalanır ve fişin bir nüshası eşyayı teslim alanda, bir nüshası gümrük idaresinde ve bir nüshası da ambarda kalır. Eşya kapıdan çıkarken, gerekli kontroller gümrük muhafaza memuru tarafından yapılır. Bu şekilde teslim edilen eşya, “Geçici Depolama Yeri Çıkış Defteri (Yolcu Beraberi Eşya İçin)” ne (EK:14) kaydedilir. Bir gün içinde düzenlenen bu fişler ayrı bir listeye kaydedilir, liste gümrük ve ambar memurunca imzalanarak gümrük idaresine verilir. Fişlerin ve listenin bir nüshası dosyasında saklanır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Antrepolara, Geçici Depolama Yerlerine ve Yolcu Beraberi Eşya Ambarlarına İlişkin Ortak Hükümler

Hasarlı Eşya

Madde 10- Daha önce düzenlenmiş hasar tutanağı yoksa, kırık veya tamire muhtaç kaplar ile dağınık ve ambalajı orijinal olmayan eşya, ambar memurunca teslim alınmadan önce muayene memuru tarafından, varsa eşya sahibi, boşaltma ile ilgili kuruluş yetkilisi, ambar memuru ve gümrük memuru huzurunda muayene edilerek, eşyanın durumu tutanakla belirlenir. Bir nüshası dosyasında saklanır.

Eşya ambara alındıktan sonra hasara uğrarsa durum, olaya tanık olanlarla birlikte düzenlenecek tutanakla saptanarak hasarlı eşya için ayrılmış yere kaldırılmakla birlikte yukarıdaki işlemin yapılması için ilgili gümrük idaresine bildirilerek, sonucuna göre sorumlular tespit edilip, haklarında yasal işlem yapılır.

Hasarlı eşya, tutanağın düzenlenmesinden sonra, ambar ve gümrük memurlarınca ambarda ayrılmış kapalı ve muhafazalı yere konulur. Bu yerler gümrük ve ambar memurlarınca çift kilit altında tutulur.

Değersiz, Bekletilmeyecek ve Özelliğini Kaybetmekte Olan Eşya

Madde 11- Değeri, verilecek hizmet ücretlerini karşılamayacak eşya ile bekletilmeyecek ve çabuk bozulacak cinsten eşya, Tarife uyarınca depozito alınması ve “Taahhütname” (EK:15 ) düzenlenmesinden sonra ambarlara alınır. Bu şekilde teslim alınan eşya ve ambarda bozulan veya bozulmakta olan eşya ile kapları dağılan, delinen ve kırılan eşya ambar memuru tarafından derhal işletmeye bildirilerek, Tüzük hükümleri uyarınca işlem yapılması için ilgili gümrük idaresine bildirimde bulunulur. Ayrıca, eşya teslim alınırken, sahibi veya temsilcisinin, nakliyecisinin bulunmaması veya diğer nedenlerle depozitonun alınamadığı durumlarda ve eşyanın bozulması halinde ise Gümrük Kanunu hükümleri uyarınca imha masrafları eşya sahibinden alınır. Bu tür eşya, diğer eşyaya zarar vermeyecek şekilde veya muhafazaları için uygun ambarlara konulur.

Eşyanın Geçici Olarak Çıkışı

Madde 12- Gümrüğün izniyle geçici olarak bir kısmı ambardan çıkacak eşya için üç nüsha “Eşyanın Geçici Çıkış Tutanağı” (EK:16) düzenlenir. Tutanağın aslı dosyasında muhafaza edilir. Bir nüshası gümrük memuruna, diğer nüshası numuneyi alan ya da muayeneyi yapan memura verilir. Eşyanın çıkışı, giriş defterinde eşyayla ilgili açıklama kısmına not olarak yazılır.

Tahlil, ölçüm yapılması gibi nedenlerle geçici olarak ambardan tamamı çıkacak eşyanın, tarifeye göre ücretleri alındıktan sonra çıkışına izin verilir. Bu eşyanın ambara tekrar getirilmemesi halinde ilgili gümrük idaresine sorularak işlemlerinin tamamlandığı anlaşılanlar, ilgili çıkış defterine kaydedilir. Söz konusu eşyanın Devlet malı olması halinde ilgilinin müracaatı üzerine tahsil edilen ücret iade edilir.

Tamamı Çıkmayan Eşya

Madde 13- Eşyanın bir kısmının ambardan çıkışına izin verilmediği durumlarda, eşyanın tamamı için ilgili deftere çıkış kaydı yapılmakla birlikte, kalan kısmı, gümrükçe düzenlenecek tutanağa göre giriş defterine ilk kayıt numarası belirtilmek suretiyle kaydedilir. Gümrükçe düzenlenen tutanağın bir nüshası dosyasında muhafaza edilir.

Gümrük işlemleri tamamlanarak çeşitli nedenlerle aynı günde tamamı ambardan çekilemeyen eşya için eşya sahibi, gümrük memuru ve ambar memurunca üç nüsha tutanak düzenlenerek birer nüshası imzalayanlara verilir.

Tasfiyelik Hale Gelen Eşya

Madde 14- Gümrük Kanunu, Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ve Tüzük hükümlerine göre tasfiyelik hale gelen eşya için dörder nüsha “Tasfiye Listesi” (EK:17) düzenlenir. İki nüshası gümrük idaresine gönderilir. Bir nüshası dosyasında saklanırken bir nüshası işletmeye verilir. Listenin sıra no bölümüne her ambar için yıllık olarak birden başlanmak suretiyle numara verilir. Sayfa no bölümüne ise düzenlenen listenin sayfa sayısına göre numara verilir.

Gümrükten gelen tespit tahakkuk kağıtları, “Tespit ve Tahakkuk Kağıdı Kayıt Defteri” ne (EK:18) kaydedilir.

Satış, tahsis ve perakende satılmak suretiyle tasfiye edilecek eşya, tespit ve tahakkuk kağıtları beraberinde, üç nüsha düzenlenecek “Eşya Teslim-Tesellüm Belgesi” (EK:19) ile tasfiye ambarına teslim edilir. Belgenin aslı teslim eden ambar memurunda, bir nüshası teslim alan ambar memurunda kalır. Bir nüshası da eşyayı teslim eden ambar memurunca işletmeye teslim edilir. Eşya Teslim-Tesellüm Belgelerine, her ambar için yıllık olarak birden başlanmak suretiyle numara verilir. Diğer işletmeci kuruluş ambarlarından eşya teslim alınmasında, örneğine uygun ve işletme şube müdürlüğünce sıra numarası verilerek bastırılmış eşya teslim - tesellüm belgeleri kullanılır. Bu belgeler zimmetle ambar memurlarına verilir.

İmha edilmesi gerektiği anlaşılan eşya için üç nüsha “Yoketme Formu” (EK:20) düzenlenerek, eşyaya ilişkin tespit ve tahakkuk kağıdı, varsa analiz raporu ve diğer belgelerin birer örneği ile birlikte ilgili gümrük idaresine intikal ettirilir. Gümrük idaresince imha kararı alınan eşyanın, işletme ambar memurunun katılımıyla imhası gerçekleştirilir. İmhanın gerçekleştirilmesine müteakip imha kararı ve tutanağının bir nüshası dosyasında saklanır.

Eşya Üzerinde Gümrükçe Yapılacak İşlemler

Madde 15- Eşyadan numune alınması, eşyanın muayene edilmesi, sigorta uzmanlarınca ekspertiz yapılması, elleçleme yapılması gibi eşya üzerinde herhangi bir işlem yapılması halinde ambar memuru hazır bulunur.

ALTINCI BÖLÜM

Kaçak Eşya Ambarları

Kaçak Eşyanın Ambara Alınması

Madde 16- 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında kaçak zannıyla el konularak ilgili gümrük müdürlüğünün yazısıyla kaçak eşya ambarına getirilen eşya, zapta ilişkin tutanaktaki bilgilerle karşılaştırılarak üç nüsha Eşya Teslim-Tesellüm Belgesi düzenlenir ve bu belgede eşyanın her birinin, tüm ayırt edici özellikleri (adet, marka, ağırlık, model, seri numarası, IMEI numarası, tip, hasar durumu, kutudaki eşya adeti gibi) belirtilerek teslim alınır. Ambar memuru ile eşyayı teslim eden görevli ve varsa eşya sahibi belgeyi imzaladıktan sonra, birer nüshası imzalayanlara verilir, aslı dosyasında saklanır. Kaçak tutanakları ile ambara getirilen eşya arasında farklılık olması durumunda, Eşya Teslim-Tesellüm Belgesine buna ilişkin şerh düşülmekle birlikte, farklılığa ilişkin ayrıntılı tutanak düzenlenerek eşya teslim alınır. Ancak, farklılığa ilişkin tutanak ile Eşya Teslim-Tesellüm Belgesinin, eşyayı getiren görevli tarafından imzalanmaması halinde, eşya teslim alınmaz. Teslim alınan eşyadaki farklılık veya görevlinin imzadan kaçınması halinde bu durum, eşyayı getiren görevlinin dairesine ve ilgili gümrük idaresine yazı ile bildirilerek alınacak cevaba göre işlem yapılır. 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa Göre El Konulan Eşyanın Teslimi ve Saklanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde ilgili kuruluşlarca muhafaza edilmesi öngörülen eşya ile miktar bakımından fazla olan veya ambardaki tertibat ve koşullardan dolayı niteliği korunamayacak olan eşya ambara alınmaz.

Ambara alınan eşya, Eşya Teslim-Tesellüm Belgesindeki bilgilere uygun olarak “Kaçak Eşya Giriş Defteri”ne (EK:21) kaydolunur. Yıl başından itibaren teselsül etmek üzere her kaçak olayına bir giriş sıra numarası verilir ve o olaya ait eşya, kalemler itibarıyla aynı girişe alt sıra numarası verilmek suretiyle kaydedilir. Bir olaya ait kaçak zannı ile el konulan eşya başka olaylara ait olanlarla karışmayacak ve birbirine zarar vermeyecek surette üzerlerine defter sıra numaraları ve eşya sahipleri yazılı etiketler takılarak muhafaza edilir.

Ambara alınan eşya için, sahipleri itibariyle “Alfabetik Fihrist Defteri” (EK:22) tutulur.

4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olmayan, kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen diğer eşya için de yukarıda belirtilen işlemler yapılmakla birlikte, bu tür eşya, ambarda ayrı bir bölüme konulur veya diğer eşyalarla karışmayacak şekilde yerleştirilir ve “Diğer Eşya Giriş Defteri”ne (EK: 23) kaydolunur. Bu tür eşya için ayrı bir Alfabetik Fihrist Defteri tutulur.

Kaçak Eşya Ambarında Yapılacak İşlemler

Madde 17– Eşyadan çabuk bozulma ve telef olma tehlikesine maruz bulunan, saklanması masraflı ve külfetli olanlarla son kullanma tarihleri yakın zamanda dolacak olanlar için ambara alınmalarını takiben, 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ve Tüzük hükümlerine göre ivedilikle tasfiye edilmek üzere, tasfiye listesi düzenlenerek ilgili gümrük idaresine gönderilir ve takibi yapılarak tasfiyesi sonuçlandırılır.

Ambarda imhalık hale gelen eşya, ilgili gümrük idaresine bildirilerek mahkemesinden imha için karar alınması istenir. Karar verilen eşya, ambar memurunun da katılımıyla ilgili gümrük idaresince oluşturulan komisyonca imha edilir. Eşyanın imhalık hale geliş sebebi araştırılır ve gerekli durumlarda ilgililer hakkında yasal işlem yapılır. İmha işlemine ilişkin tutanağın ve yoketme formunun bir örneği dosyasında, bir örneği işletmede muhafaza edilir. Eşyanın çıkış defterine kaydı bu tutanağa göre yapılır.

Eşya ambara alındıktan sonra bir ay içerisinde eşya ile ilgili olarak dava açılıp açılmadığı açılmış ise dava açılış tarihi, mahkemesi, dosya numarası ilgili gümrük idaresine sorulur. Dava açılış tarihinden itibaren bir yıl geçen eşya için Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilmek üzere, dört nüsha tasfiye listesi düzenlenerek iki nüshası ilgili gümrük idaresine, bir nüshası işletmeye gönderilir, bir nüshası da dosyasında saklanır. Eşyanın tasfiyesine ilişkin mahkemeden alınmış kararla, tespit ve tahakkuk kağıdı düzenlenen eşya, Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilir. Satış suretiyle tasfiye edilen eşya, ambarda diğer eşyadan ayrı olarak görüşe sunulur.

Eşyadan numune alınmasının gerektiği hallerde, üç nüsha “Numune Alma ve Analiz Tutanağı” (EK:24 ) düzenlenir. Tutanağın bir örneği dosyasında muhafaza edilir. Eşya, gümrük ve işletme mührüyle mühürlenmek suretiyle teslim edilir. Bu durum, giriş defteri açıklama bölümüne not olarak yazılır.

4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olmayan, kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen diğer eşyadan, çabuk bozulma telef olma tehlikesine maruz bulunan, saklanması masraflı, külfetli ve son kullanma tarihleri yakın zamanda dolacak olan veya imhalık hale gelenler için işletmece, mahkemesiyle irtibata geçilerek yapılacak işlemin bildirilmesi istenir ve alınacak cevaba göre işlem yapılır. Bu kapsamdaki diğer eşya, ilgili mahkemenin karar vermesine kadar muhafaza edilir.

Hasarlı Eşya

Madde 18- Ambara getirilen eşyanın hasar durumu, Eşya Teslim Tesellüm Belgesi ile giriş defterine ayrıntılı olarak yazılır. Eşya ambara alındıktan sonra hasara uğrarsa, diğer eşyaya zarar vermeyecek önlemler alınarak durum, olaya tanık olanlarla birlikte düzenlenecek tutanakla belirlenir.

4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olanlar, gerekli işlemin yapılması için ilgili gümrük idaresine bildirilir. Eşya, ambar memuru, gümrük memuru ve hazır bulunması halinde eşya sahibi huzurunda muayene edilerek eşyanın durumu bir tutanakla belirlenir. Tutanağın bir örneği ambar memurunca muhafaza edilir.

Yapılacak inceleme sonucunda eşyanın hasara uğramasında kasıt, kusur veya ihmali olduğu anlaşılan görevliler hakkında gerekli yasal işlemler yapılır.

Kaçak Eşyanın Ambardan Çıkışı

Madde19- Mahkemece iadesine karar verilen eşyadan, işlemleri Gümrük Kanununda belirtilen sürede tamamlananlar, ilgili gümrük idaresince düzenlenecek çıkış kontrol fişinin, eşya sahibi, gümrük memuru ve ambar memurunca imzalanmasından sonra teslim edilir. Eşya kapıdan çıkarken, gerekli kontroller gümrük muhafaza memuru tarafından yapılır. Fişin birer örnekleri imzası olanlara verilir. Eşyanın çıkış defterine kaydı bu fişe göre yapılır. Mahkemece iadesine karar verilen eşyanın gümrük işlemlerinin, ilgili gümrük idaresince yapılacak tebligattan sonra, Gümrük Kanununda belirtilen sürede tamamlanmaması halinde, tasfiye listesi ile tespit ve tahakkuk kağıdı düzenlenmesini müteakip, tasfiye ambarına Eşya Teslim-Tesellüm Belgesiyle devredilir.

Kaçak eşya ambarındaki eşyadan, ilgili gümrüğünden zoralımına ilişkin mahkeme kararı gelenler, Eşya Teslim-Tesellüm Belgesiyle tasfiye ambarına teslim edilir. Eşyanın çıkış defterine kaydı bu belgeye göre yapılır.

Mahkemece eşyanın bir kısmının iadesine bir kısmının zoralımına karar verilmesi halinde, iadesine karar verilen eşyanın çıkış işlemleri, zoralımına karar verilenlerin de tasfiye ambarına teslim işlemleri yapılır.

Bu şekilde ambardan çıkarılan eşya ile mahkeme kararı kesinleşmeden tasfiye edilenler, “Kaçak Eşya Çıkış Defteri”ne (EK:25) kaydedilir.

4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olmayan, kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen diğer eşyadan mahkemece iadesine karar verilenler, giriş kayıtlarına uygun olarak eşya sahibine, Eşya Teslim-Tesellüm Belgesiyle teslim edilir. Bu eşya ile müsaderesine karar verilenler “Diğer Eşya Çıkış Defteri”ne (EK:26) kaydedilir. Müsaderesine karar verilenler, 193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği kapsamındaki eşya ambarına bakan memura Eşya Teslim-Tesellüm Belgesiyle teslim edilerek 193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği Kapsamındaki Eşya Çıkış Defterine kaydedilir ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri uyarınca (mer-i mevzuata) uygun olarak tasfiyeleri sağlanır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Tasfiye Ambarları

Tasfiye Ambarına Eşya Alınması

Madde 20–İşletmelere veya diğer işletmecilere ait geçici depolama yeri, antrepo ve kaçak eşya ambarındaki eşyadan tasfiyelik hale gelenler, tespit tahakkuk kağıtları beraberinde, üç nüsha Eşya Teslim-Tesellüm Belgesi düzenlenerek tasfiye ambarına alınır. Başka yerdeki eşyadan, sadece aynı gün işletme ambarına çekimi yapılacak olanlar için teslim alma belgesi düzenlenir. Ambara çekilmeyecek eşya için, yerinde teslim alındığına ilişkin belgeler imzalanmaz. Belgenin aslı dosyasında, bir nüshası eşyayı teslim eden görevlide kalır. Bir nüshası da işletmeye verilir. Ambara alınan eşyanın her biri, tüm ayırt edici özellikleri (adet, marka, ağırlık, model, seri numarası, IMEI numarası, tip, hasar durumu, kutudaki eşya adedi gibi) belirtilerek bu belgeye yazılır.

Teslim alınan eşya, “Tasfiye Ambarı Giriş Defteri”ne (EK:27) kaydedilir. 193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliğine göre, ilgili kurumla yapılan yazışmalar sonucunda teslim alınan eşya ile 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olmayan, kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen diğer eşyadan mahkemece müsaderesine karar verilen eşya, Eşya Teslim-Tesellüm Belgesiyle teslim alınarak “193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği Kapsamındaki Eşya Giriş Defteri”ne (EK:28) kaydedilir.

Yanıcı, parlayıcı, patlayıcı maddeler, muhafazası özel tertip ve tesis gerektiren eşya, bir arada bulunduğu eşya için tehlike ve zarar doğuran eşya ile imhalık eşya tasfiye ambarına alınmadan bulunduğu yerde tasfiye edilir.

Hasarlı eşyanın durumu belge ve defterde ayrıntılı olarak belirtilir.

Tasfiye Ambarında Yapılacak İşlemler

Madde 21- Ambara alınan eşyanın özelliklerine göre tasfiye usulleri belirlenir.

Satış suretiyle tasfiye edilecek eşya, ambar memurunca idareye bildirilir. Eşyanın tespit ve tahakkuk kağıdı ile varsa diğer belgelerine uygun olup olmadıkları, düzenlenecek “Ayniyat Tutanağı” ile belirlenir. Belgelerinde yazılı bilgilere uygun olmayan eşya hakkında gerekli inceleme yapılarak, sonucuna göre işlem yapılır. Satışa sunulan eşya, ambarda diğer eşyadan ayrı bir yerde görüşe sunulur. Görüşe gelenlere nezaret etmek üzere yeterli sayıda personel görevlendirilir.

Perakende satılacak eşya için, Perakende Satış Talimatına göre perakende satış kararı alınarak perakende satış mağazasına teslim edilir.

Tasfiyelik hale gelen eşyadan Tasfiye Tüzüğü hükümleri uyarınca kamu kurum ve kuruluşları ile özel kanunla kurulmuş vakıf ve derneklere bedelli veya bedelsiz tahsisi düşünülenler için, İşletme Müdürlüklerince “İcmal Listesi” (EK:29) düzenlenerek onay için bölge müdürlüğüne gönderilir. Genel Müdürlük ve Bakanlığın onay yetkisindeki tahsis kararları, gereği yapılmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilir. Tahsis kararı alınan eşya ilgili kurum ve kuruluş yetkilisine Eşya Teslim-Tesellüm Belgesiyle teslim edilir. Teslim alınmayan eşyanın tahsis kararı iptal edilerek, Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilir.

Gümrük denetimindeki ambarlarda, imhalık hale gelmiş eşya tasfiye ambarlarına alınmaz. Tasfiye ambarlarına alınan eşyadan imhalık hale gelenler ise, imhalık hale geliş nedeni araştırıldıktan sonra işletme şube müdürü başkanlığında işletme şefi ve ilgili ambar memurundan oluşan heyet huzurunda eşyanın tespiti yapılır. Giriş kayıtları ile karşılaştırılır. Eşyanın imhalık hale geldiğine ilişkin analiz raporu gerekiyorsa, ilgili kurumdan analiz raporu alınır. İmhalık olması halinde üç nüsha Yoketme Formu düzenlenir. Eşyaya ilişkin tespit ve tahakkuk kağıdı, varsa analiz raporu, mahkeme kararı ve tutanakların birer örneği eklenerek, imha izni istenir. İznin alınmasını müteakip, eşya nitelik ve özelliklerine göre 2872 sayılı Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe giren yönetmelik hükümleri çerçevesinde yakılmak, denize atılmak, gömülmek, kimyasal maddeler eklenerek bozulmak, suda eritilerek dökülmek veya kamu kuruluşlarına ait fabrikaların ocaklarında yakılmak gibi eşyanın tamamen değersiz veya yararlanılamaz hale sokulması suretiyle yokedilir. Belediye ve sağlık kuruluşlarına bilgi verilerek yoketme sırasında, çevre sağlığı yönünden gerekli önlemlerin alınması sağlanır. Yoketme işlemi, hazır bulunanlarca dört nüsha düzenlenecek “Yoketme Tutanağı” ile belgelendirilir. Yoketme tutanakları ve belgelerin asıl nüshaları işletmede, birer nüshası ambarda saklanır. Birer nüshası da bölge müdürlüğüne gönderilir.

Tasfiye Ambarından Eşya Çıkışı

Madde 22- Alıcısına teslim edilen eşya için üç nüsha “Teslim Fişi” (EK:30), tahsis edilen kurum ve kuruluş görevlilerine teslim edilmesi ya da başka ambar ve perakende satış mağazasına gönderilmesi gereken eşya, üç nüsha Eşya Teslim-Tesellüm Belgesi, tahlil, ölçüm gibi sebeplerle ambardan çıkarılan eşya için üç nüsha “Tasfiyelik Eşya Geçici Çıkış Tutanağı” (EK:31) düzenlenerek eşyayı teslim alacak alıcı veya görevliye teslim edilir. Bu belgelerin asılları dosyasında, nüshaları eşyayı teslim alanda kalır ve birer nüshaları işletmeye verilir. Eşya, alıcılara satış listesine uygun olarak teslim edilir. Satış listesindeki miktardan eksik veya fazla çıkan eşya hakkında, Tüzük ve satışa ilişkin şartname hükümleri uygulanır.

Bu şekilde teslim edilen eşya, ilgisine göre “Tasfiye Ambarı Çıkış Defteri”ne (EK:32) veya “193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği Kapsamındaki Eşya Çıkış Defteri”ne (EK:33) kaydedilir.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Sundurma İşlemleri

Sundurmaya Araç Alınması

Madde 23- Araçlar, sundurmaya aşağıda belirtildiği şekilde ve geliş türlerine göre ayrı ayrı yerlere alınırlar. Araçların üzerine defter kayıtlarına göre düzenlenen etiketler yapıştırılır.

A) İthal edilmek üzere yurt dışından, gümrüğün yazısı ile birlikte sundurmaya getirilen veya yurt içi gümrüklerden aktarma yoluyla gelen araçlarla ilgili olarak gümrük memuru, kendisine verilen ve üzerinde özet beyan numarasının yer aldığı ve nakliyeci firma (acenta) tarafından düzenlenen boşaltma listesi ile ilgisine göre, fatura, tır karnesi, konşimento, CMR, özet beyan gibi belgelerdeki bilgileri karşılaştırarak sundurma giriş işlemlerini onaylar. Boşaltma listesi, gümrük memuru, sürücü veya nakliyeci şirket temsilcisi ve ambar memurunca imzalanmak suretiyle üç nüsha düzenlenir. Listenin birer nüshası imzalayanlara verilir. Bu tür araçlar sundurmaya alınırken ayrıca, üç nüsha “Teslim-Tesellüm Tutanağı (İthal Araç İçin)” (EK:34) düzenlenir. Teslim Tesellüm Tutanağının aslı acenta yetkilisine verilir, bir nüshası ilgili gümrük idaresine gönderilir, bir nüshası da araca ilişkin dosyasında saklanır. Aracın, boşaltma listesine uygunluğu ambar memurunca da kontrol edildikten sonra araç sundurmaya alınır. Sundurmaya getirilen aracın boşaltma listesine uygun olmaması halinde, boşaltma listesi imzalanmayıp, durum gümrük idaresine bildirilerek alınacak cevaba göre işlem yapılır.

Bu şekilde sundurmaya alınan araçlar ilgisine göre, “Geçici Depolama Yeri Giriş Defteri (İthal, Geçici Bırakılan Araçlar İçin)” (EK:35) veya “Antrepo Araç Giriş Defteri”ne (EK:36) kaydedilir.

B) Geçici olarak sundurmaya bırakılan araçlar, ilgili gümrük idaresinin yazısıyla birlikte gelen “Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı” (EK:37) imzalanarak teslim alınır. Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağının bir nüshası araç sahibine verilir. Bu şekilde teslim alınan araçlar, Geçici Depolama Yeri Giriş Defterine (İthal, Geçici Bırakılan Araçlar İçin) kaydedilir.

C) Kaçak zannıyla yakalanarak ilgili gümrük müdürlüğünün yazısıyla sundurmaya getirilen araçlar için düzenlenen Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı, zapta ilişkin tutanaktaki bilgilerle karşılaştırılarak imzalanır ve bir örneği aracı teslim edene verilir, bir örneği ilgili gümrüğüne gönderilir, bir örneği de dosyasında saklanır. Araca ilişkin trafik ve tescil belgelerinin ve zaptetme tutanağının örnekleri alınır. Bu şekilde sundurmaya alınan araçlar, “Kaçak Araç Giriş Defteri”ne (EK:38) kaydedilir. Sundurmaya alınan araçlar için, sahipleri itibariyle Alfabetik Fihrist Defteri tutulur.

Bu şekilde sundurmaya alınan araçların, sundurmaya alınışlarından itibaren bir ay içerisinde, araç ile ilgili olarak dava açılıp açılmadığı, açılmış ise dava açılış tarihleri, ilgili gümrük idaresine sorulur. Dava açılış tarihinden itibaren bir yıl geçen araç için Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilmek üzere, dört nüsha tasfiye listesi düzenlenerek iki nüshası ilgili gümrük idaresine, bir nüshası işletmeye gönderilir, bir nüshası dosyasında saklanır. Mahkemeden aracın tasfiyesine ilişkin alınmış kararla, tespit ve tahakkuk kağıdı düzenlenen araç, Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilir. Satış suretiyle tasfiye edilen araç, sundurmada diğer araçlardan ayrı olarak görüşe sunulur.

4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olmayan, kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen araçlar, el koyma tutanağı veya ilgili kurumun yazısına istinaden üç nüsha Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek ambara alınır. Tutanak, ambar memuru, varsa araç sahibi ve aracı getiren ilgili kuruluş yetkilisi tarafından imzalanır ve birer nüshası imzalayanlara verilir. Araca ilişkin trafik ve tescil belgelerinin ve zaptetme tutanağının örnekleri alınır. Sundurmaya alınan araç, Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağındaki bilgilere uygun olarak “Diğer Araç Giriş Defteri”ne (EK:39) kaydolunarak kaçak araç sundurmasının ayrı bölümünde muhafaza edilir. Bu araçlar için ayrı bir Alfabetik Fihrist Defteri tutulur.

D) İlgili gümrük idaresince, Devlete terk edildiği bildirilen ve araç tespit ve tahakkuk kağıdı düzenlenen araçlar, terk dilekçesi ile araca ilişkin mülkiyet belgesinin bir örneği ve dört nüsha araç tespit ve teslim tesellüm tutanağı düzenlenmek suretiyle sundurmaya alınarak Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağının bir örneği aracın ön camının iç kısmına dışarıdan okunacak şekilde yapıştırılır. Bu şekilde sundurmaya alınan araçlar, “Terk, Tasfiyelik Araç Giriş Defteri”ne (EK:40) kaydedilir. Tutanağın aslı araç sahibine verilir ve bir örneği dosyasında saklanır. Birer örneği işletmeye ve ilgili gümrük idaresine gönderilir. Bu araçlar Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilir.

İşletmelere veya diğer işletmecilere ait ithal, ihraç, geçici ve kaçak araç sundurmasındaki araçlardan tasfiyelik hale gelenler, tespit tahakkuk kağıtları beraberinde, üç nüsha Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek tasfiye ambarına alınır. Ambara alınmayan araç için yerinde teslim alındığına ilişkin belgeler imzalanmaz. Tutanağın aslı dosyasında, bir nüshası aracı teslim eden görevlide kalır. Bir nüshası da işletmeye verilir.

Bu şekilde teslim alınan araçlar, Terk, Tasfiyelik Araç Giriş Defterine kaydedilir.

E) 193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği kapsamında ve diğer yollarla Devlete intikal eden kamu kurumlarının yazısı, taşıt muayene ve kontrol raporu ve trafik tescil kaydının silindiğini belirtir şerhi içeren tescil belgesiyle birlikte gelen araçlar, üç nüsha Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek sundurmaya alındıktan sonra, tutanağın bir örneği aracın ön camının iç kısmına, dışarıdan okunacak şekilde yapıştırılır. Tutanağın bir nüshası aracı teslim eden görevliye, bir nüshası da işletmeye verilir. Teslim alınan araçlar, “Tasfiyelik Araç Giriş Defteri (193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği Kapsamı) ” ne (EK:41) kaydedilir. Bu tür araçlar, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre satılır.

Sundurmada Yapılacak İşlemler ve Araç Çıkışı

Madde 24– Gümrük işlemleri tamamlanarak, tarifeye göre ücretleri ilgilisi tarafından ödenenlerden;

A) İthal edilmek üzere sundurmaya getirilen veya gümrüklerden aktarma beyannamesiyle gelen araçlar için, gümrükçe düzenlenen çıkış kontrol fişinin araca ve diğer belgelere uygunluğu anlaşıldıktan ve fişe imzası alındıktan sonra, sahibine teslim edilir. Fişin bir nüshası aracı teslim alana, bir nüshası ilgili gümrük idaresine verilir.

Bu şekilde sundurmadan çıkan araçlar, ilgisine göre, “Geçici Depolama Yeri Çıkış Defteri (İthal, Geçici Bırakılan Araçlar İçin)” (EK:42) veya “Antrepo Araç Çıkış Defteri”ne (EK:43) kaydedilir.

B) Geçici olarak bıraktıkları araçlarını teslim almak isteyen kişilere ait araçlar, gümrük işlemlerinin tamamlandığının anlaşılması üzerine, çıkış kontrol fişi gümrük memuruyla birlikte imzalanıp aracı teslim alanın imzası da alınır. Fişin bir nüshası aracı teslim alana, bir nüshası ilgili gümrük idaresine verilir. Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek ambar memuru ve eşya sahibi tarafından imzalandıktan sonra araç teslim edilir. Teslim edilen bu araçlar, Geçici Depolama Yeri Çıkış Defterine (İthal, Geçici Bırakılan Araçlar İçin) kaydedilir.

(A) ve (B) bentlerinde belirtilen araçlardan, Gümrük Kanununda belirtilen sürede işleme tabi tutulmayanlar için dört nüsha tasfiye listesi düzenlenir. İki nüshası, tespit ve tahakkuk kağıdı düzenlenmek üzere ilgili gümrük idaresine, bir nüshası işletmeye gönderilir. Bir nüshası dosyasında muhafaza edilir. Tespit tahakkuk kağıdı gelenler, tasfiyelik araç sundurmasından sorumlu ambar memuruna, Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağıyla teslim edilir. Teslim edilen araçlar Geçici Depolama Yeri Çıkış Defterine (İthal, Geçici Bırakılan Araçlar İçin) kaydedilir.

(A) ve (B) bentlerine göre, sundurmadan çıkan araçların, gerekli kontrolleri gümrük muhafaza memuru tarafından yapılır. Bu bentlerde belirtilen araçlardan, tasfiyelik hale gelerek ilgili çıkış defterine kaydedilenler aynı zamanda Terk, Tasfiyelik Araç Giriş Defterine kaydedilir.

C) Mahkemelerce iadesine karar verilen araçlar, gümrük müdürlüğünün yazısına istinaden mahkeme kararının bir örneği alındıktan sonra, Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek ambar memuru ve eşya sahibi tarafından imzalandıktan sonra teslim edilir. Teslim edilen araçlar “Kaçak Araç Çıkış Defteri”ne (EK:44) kaydedilir.

Mahkemelerce zoralımına karar verilenlere ilişkin mahkeme kararının bir örneği alınarak, dört nüsha tasfiye listesi düzenlenir. İki nüshası tespit ve tahakkuk kağıdı düzenlenmek üzere ilgili gümrük idaresine gönderilir. Tespit tahakkuk kağıdı gelenler, tasfiyelik araç sundurmasından sorumlu ambar memuruna Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağıyla teslim edilir. Teslim edilen araçlar Kaçak Araç Çıkış Defterine kaydedilir. Teslim alan ambar memurunca da Terk, Tasfiyelik Araç Giriş Defterine kaydedilir.

Dava açılış tarihinden itibaren bir yılını dolduranlar için dört nüsha tasfiye listesi düzenlenerek ikisi ilgili gümrük idaresine, birisi işletmeye gönderilir. Bir nüshası dosyasında saklanır. Tespit tahakkuk kağıtları gelenler Tüzük hükümlerine göre tasfiye edilir ve Kaçak Araç Çıkış Defterine kaydedilir.

4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında olmayan, kolluk kuvvetlerince el konulan veya mahkemelerce muhafaza edilmek üzere işletmelere teslim edilen diğer araçlardan iadesine karar verilenler Araç Tespit ve Tesellüm-Teslim Tutanağı düzenlenerek araç sahibine teslim edilir. Bu araçlar ile müsaderesine karar verilenler “Diğer Araç Çıkış Defteri”ne (EK:45) kaydedilir. Müsaderesine karar verilenler, 193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği kapsamındaki araç sundurmasına bakan memura Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağıyla teslim edilerek Tasfiyelik Araç Giriş Defteri (193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği Kapsamı) ne kaydedilir ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri uyarınca (mer-i mevzuata) uygun olarak tasfiyeleri sağlanır.

D) Devlete terk edilen araçlar ile tasfiyelik hale gelen diğer araçlardan tahsis yapılanlar üç nüsha Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek ilgili görevliye, satışı yapılanlar ise Teslim Fişi ile Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek alıcısına teslim edilir ve “Tasfiyelik Araç Çıkış Defteri” ne (EK:46) kaydedilir. Belgelerin bir nüshası aracı teslim alana verilir.

E) 193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği kapsamında ve diğer yollarla Devlete intikal eden araçlardan, satışı yapılan araçlar üç nüsha Teslim Fişi ile Araç Tespit ve Teslim-Tesellüm Tutanağı düzenlenerek alıcısına teslim edilir. Belgelerin bir nüshası aracı teslim alana, bir nüshası da işletmeye verilir. Bir nüshası dosyasında saklanır. Teslim edilen araçlar, “Tasfiyelik Araç Çıkış Defteri (193 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği Kapsamı)” ne (EK:47) kaydedilir.

DOKUZUNCU BÖLÜM

Diğer İşlemler

Tam Beyanlı Yaygın Basitleştirilmiş Usul (Supalan) İşlemleri

Madde 25– Tam Beyanlı Yaygın Basitleştirilmiş Usul (Supalan) işlemi yaptırmak üzere işletme sahasına giren taşıtlar için iki nüsha “Supalan Giriş Formu” (EK:48) düzenlenir. Bir nüshası nakliyeci şirket temsilcisine verilir. Tarifeye göre ücret alınmasını takiben “Supalan Giriş Defteri”ne (EK:49) kaydedilir. İşlemleri tamamlanarak sahadan çıkan araçlar için ise, birisi nakliyeci şirket temsilcisine verilmek üzere iki nüsha “Supalan Çıkış Formu” (EK:50) düzenlenerek “Supalan Çıkış Defteri”ne (EK:51) kaydedilir. Giriş ve çıkış formlarının birer nüshası dosyasında saklanır. Fiziki muayene nedeniyle boşaltılan bu usule tabi araçlardan, yapılan işlem için Tarifeye göre ücret alınmadıkça, aracın çıkışına izin verilmez.

Ro Ro İşlemleri

Madde 26- Ro Ro gemileriyle eşya taşıyacak araçlar için iki nüsha “Ro Ro Giriş Formu” (EK:52) düzenlenerek bir nüshası nakliyeci şirket temsilcisine verilir. Bu şekilde işletme sahasına giren tırlar, “Ro Ro Giriş Defteri”ne (EK:53) kaydedilir. Gümrük işlemleri bitirilen tırlar için birisi nakliyeci şirket temsilcisine verilmek üzere iki nüsha “Ro Ro Çıkış Formu” (EK:54) düzenlenir ve sahadan çıkan tırlar “Ro Ro Çıkış Defteri”ne (EK:55) kaydedilir. Giriş ve çıkış formlarının birer nüshası dosyasında saklanır.

Akaryakıt İşlemleri

Madde 27- Mutat depo fazlası olarak, kaçak zannıyla yakalanarak veya diğer suretlerle işletmeye teslim edilen akaryakıtlar için üç nüsha “Sayaç Fişi“ (EK:56 ) düzenlenir. Fişin birer nüshası teslim edene ve ilgili gümrük müdürlüğüne verilir. Bir nüshası dosyasında saklanır. Bir gün içinde düzenlenen fişler için “Günlük Akaryakıt Giriş Listesi” (EK:57 ) düzenlenir. Liste, günlük fişlerle birlikte dosyasında saklanır. Bu şekilde teslim alınan akaryakıtlardan tasfiyelik halde olanlar, “Tasfiye Ambarı Giriş Defteri (Akaryakıt)”ne (EK:58), kaçak zannıyla elkonularak işletmeye teslim edilen akaryakıtlar “Kaçak Eşya Giriş Defteri (Akaryakıt)”ne (EK:59) kaydedilir. Satış, tahsis veya sahibine iade suretiyle teslim edilecek akaryakıtlar, ilgisine göre, Teslim Fişi veya Eşya Teslim Tesellüm Belgesiyle teslim edilir. Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. tarafından belirlenen fire oranları düşüldükten sonra teslim edilen akaryakıtlar, mahiyetine göre “Tasfiye Ambarı Çıkış Defteri (Akaryakıt)”ne (EK:60) veya “Kaçak Eşya Çıkış Defteri (Akaryakıt)”ne (EK:61) kaydedilir.

Akaryakıtın teslim alınması için tertip ve tesisi olmayan işletmelerde ise akaryakıtlar, muhafaza edilecekleri kapların darası belirlendikten sonra, kaplarıyla birlikte tartılarak, belgelerindeki miktarlar ile karşılaştırılır. Farklılık olması durumunda, teslim belgelerine buna ilişkin şerh düşülmekle birlikte, farklılığa ilişkin ayrıntılı tutanak düzenlenerek akaryakıt teslim alınır. Ancak, farklılığa ilişkin tutanak ile teslim belgesinin, akaryakıtı getiren görevli tarafından imzalanmaması halinde, akaryakıt teslim alınmaz. Görevlinin imzadan kaçınması halinde bu durum veya teslim alınan akaryakıttaki farklılık, akaryakıtı getiren görevlinin dairesine ve ilgili gümrük idaresine yazı ile bildirilerek alınacak cevaba göre işlem yapılır.

Bu şekilde teslim alınan akaryakıt, geliş türüne göre (ithal, ihraç, kaçak, tasfiyelik hale gelmiş ve benzeri) belgeleri düzenlenerek ilgili giriş defterine kaydedilir. Akaryakıtlardan teslimi gerekenlerden Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. tarafından belirlenen fire oranları düşüldükten sonra, çıkış türüne göre (ithal, ihraç, sahibine iade, tasfiye ve benzeri) belgeleri düzenlenerek ilgilisine teslim edilir ve ilgili çıkış defterine kaydedilir.

ONUNCU BÖLÜM

Ambarlara İlişkin Ortak Hükümler

Ambarların Açılıp Kapatılması

Madde 28– Ambarlarda hiç kimsenin kalmadığı, içerde yangın çıkartabilecek bir durum olmadığı anlaşıldıktan ve elektrik devreleri kapatıldıktan sonra, kapı kapatılıp kilitlenerek gümrüğün denetim ve gözetimi altındaki ambarlar, işletmenin ve gümrüğün mührüyle, tasfiye ambarları ise işletmenin mührüyle mühürlenerek “Ambar Açma Kapama Tutanağı”nın (EK:62) “Mühürleme Tutanağı” bölümü, tutanakta yer alan görevlilerce düzenlenir. İşletmeye ait anahtarlar, dikişsiz bir torba içinde, mühürlenmiş olarak tutanakla güvenlik görevlilerine teslim edilir. Güvenlik görevlileri bu anahtarları kendilerinde bulunan kilitli güvenlik yerlerinde saklarlar. Ambar memurları, mesai başlangıcında torbadaki mührü kontrol ettikten sonra güvenlik görevlilerinden tutanakla anahtarları alırlar. Ambar kapısındaki mührü de kontrol edip, şüpheli bir durumun olmadığı anlaşıldıktan sonra, Ambar Açma Kapama Tutanağının “Mühür Bozma Tutanağı” bölümü tutanakta yer alan görevlilerce düzenlenerek, gümrük denetimindeki ambarları, gümrük memuruyla birlikte, tasfiye ambarını ise kendileri açarlar. Ambarların açılması sırasında, şüpheli bir durum olması halinde kapı açılmaksızın ilgili amirlere haber verilir.

Ambarın kapalı bulunduğu zamanlarda, yangın, su baskını ve müdahale edilmediğinde eşyanın daha çok zarar görebileceği bu gibi zorunlu nedenlerle anahtarların kullanılmasına ve ambarların açılmasına gerek duyulması halinde, durum ve eşya ayrıntılı olarak görevlilerce bir tutanakla saptanır. Durum, işletmeye ve ilgisine göre gümrük idaresine derhal bildirilir.

Defter Kayıtları

Madde 29- Defterlere, her yıl birden başlamak üzere sıra numarası verilir. Defterlerin günlük olarak işlenmesi esas olup, işletme tarafından iş yoğunluğu dikkate alınarak belirlenecek sürelerde, en az haftada bir defa olmak üzere, bilgisayardan iki nüsha defter çıktısı alınır. Bu defterlerin her sayfası işletme mührüyle mühürlendikten sonra, bir nüshası ambarda bir nüshası işletmede muhafaza edilir. Yıl sonlarında, bir yıl içerisinde alınan defterler birleştirilerek son sayfaya defterin sayfa ve kayıt sayısı yazılarak işletme amirince imzalanır ve mühürlenir. Defterlere, bir önceki yıl kayıtları yazılmaz.

Bu Yönetmelikte adı geçen defterlerde belirtilen bilgiler, ambar memurlarınca ilgili bölümlere eksiksiz olarak kaydedilir.

Düzenlenen ve alınan tüm belgeler, ambar memurunca konularına göre, kaçak eşya ve yolcu beraberi eşya ambarında ise eşya sahibine göre, ayrı dosyalarda muhafaza edilir.

Defter ve belgelerle bilgisayar kayıtları on yıl süreyle muhafaza edilir. İhtilaf konusu işlere ait defter ve belgeler, ihtilafın çözümüne kadar saklanır.

Ambarların Düzeni

Madde 30- Ambara alınan eşya, birbirine zarar vermeyecek ve karışmayacak şekilde raflara, raflara sığmayanlar paletlerin üzerine yerleştirilir. Raflar, harf ve rakam verilmek suretiyle numaralandırılır. Eşyanın üzerine “Etiket”ler (EK:63) yapıştırılır.

Altın, gümüş ve platin gibi kıymetli madenlerden yapılmış her türlü eşya ile mücevherat, antika, müze ve sanat eşyası, işletme amiri, ambar memuru ve teslim eden kişi tarafından düzenlenecek üç nüsha tutanakla teslim alınır ve muhafazalı özel yerine konulur. Ayrıca, değerli madenlerden yapılmış eşya, tartılarak teslim alınır ve bilirkişi raporu olmayanlar için hemen bilirkişi istenir. Tutanağın aslı dosyasında, bir nüshası işletmede bir nüshası da teslim edende kalır. Üzerlerine zarar vermeyecek şekilde mühür tatbik edilir.

Ambarlara dağınık ve ambalajsız olarak gelen eşya, gerekli koruyucu tedbirler alınarak raflara yerleştirilir.

Ambarların daima düzenli ve temiz olması sağlanır.

Ambarlara Alınmayacak Eşya

Madde 31- Gümrük Yönetmeliğinin 16 nolu ekinde yer alan; yanıcı, parlayıcı, patlayıcı maddeler, muhafazası özel tertip ve tesis gerektiren eşya, bir arada bulunduğu eşya için tehlike ve zarar doğuran eşya, ancak bunların muhafazasına uygun ambarlara alınabilir.

Genel Müdürlükten izin alınmadan, canlı hayvanlar ve dökme eşya ambara alınmaz.

Ambarlara Girebilecek Kişiler

Madde 32- Ambarlara, Gümrük Yönetmeliğinin 345 inci maddesinde belirtilenler dahil görevli memur, hizmetli ve işçilerle, gümrük ve tasfiye idaresi amir ve denetim elemanlarından, ilgili gümrük müşaviri ve yardımcılarından, eşya sahibi, gümrük ve tasfiye idaresince izin verilenlerden başkası giremez. Ambarlara, sorumlu ambar memuru olmadan girilemez.

Ambarda Bulunamayan Eşya

Madde 33- Eşyanın ambarda bulunamaması halinde, ambar memurunca işletme amirine bilgi verilir. Yapılan inceleme sonucu eşyanın bulunamaması durumunda, konu inceleme belgeleri ile birlikte Genel Müdürlüğe ve ilgisine göre ilgili gümrük idaresine intikal ettirilir. Alınacak talimatlara göre işlem yapılır.

Yıllık Sayımlar

Madde 34- Ambarların sayımını yapmak üzere, her yıl başında, başkanlığını şube müdürü veya şefin yapacağı, birisi sayımı yapılacak ambar veya sundurmadan sorumlu memur olmak üzere, üç kişilik sayım komisyonu oluşturulur. Komisyonun, bilgisayardan ilgisine göre, “Stok Defteri” (EK:64) veya “Araç Stok Defteri” (EK:65) alarak, eşya ve araçları belgeleriyle de karşılaştırdıktan sonra düzenleyeceği sayım tutanağında, giriş defteri kayıtlarına göre ambarda olması gerekli miktar, sayımda bulunan miktar, eksiklik ve fazlalık bilgilerine yer verilir. Eksiklik çıkması halinde, sebepleri araştırılarak ambar memuruna tazmin ettirilir. Fazla çıkan eşyanın daha önce deftere kaydedilmeme sebebi araştırılarak eşya ilgili giriş defterine kaydedilir. Eksiklik ve fazlalığın geçerli nedenlerden ileri geldiğini ispat edemeyen görevliler hakkında yasal işlem yapılır. Yapılacak denetim, inceleme ve soruşturma sonucunda çıkan eksik ve fazlalıklar için de yukarıdaki hükümler uygulanır.

Gümrüğün denetimi altında bulunan ve gümrük idaresince sayımı yapılmayan antrepo, geçici depolama yeri, kaçak eşya ambarı, yolcu beraberi eşya ambarı ve sundurmanın sayımlarından önce komisyona bir gümrük memuru verilmesi ilgili gümrük idaresinden yazılı olarak istenir. Yukarıda anlatıldığı şekilde oluşturulan komisyona gümrükçe görevlendirilen memur da dahil edilir. Gümrükçe 15 gün içerisinde memur görevlendirilmemesi halinde, sayım yukarıda belirtilen komisyonca yapılır ve tutanağın bir örneği ilgili gümrük idaresine gönderilir.

Geçici depolama yeri ve antrepolardaki eşya örnekleme yöntemiyle sayılır. Diğer ambarlardaki eşyanın ise tamamı sayılır. Eşyanın belgelerinde yazılı bilgilere uygun olduğu belirtilerek düzenlenen sayım tutanaklarının asılları Mayıs ayı sonuna kadar Genel Müdürlüğe gönderilir. Bu sürede tamamlanamayacağı anlaşılan sayımlar için, önceden Genel Müdürlükten mazeretleri de belirtilmek suretiyle süre istenilebilir. Sayımda, belgelerinde yazılı özelliklerine uymayan eşya tespit edilmesi halinde, sebepleri araştırılarak gerekli düzeltmeler yapılır. Ayrıca, gerekli hallerde ilgili personel hakkında yasal işlem yapılır.

Denetleme

Madde 35- Ambarlarda, ilgili gümrük ve tasfiye idaresi denetim elemanları, amirleri ya da yetkili kılacakları memurları, görev ve yetki sınırları içinde, gümrük haklarını korumaya, suiistimalleri önleyecek tedbirleri almaya, kayıt ve belgeleri tetkik etmeye ve her zaman eşyayı kayden veya fiziken incelemeye yetkilidirler. İşletmeler, kayıtları, belgeleri ve eşyayı bunlara göstermeye, ambarları açmaya ve yapılacak denetimleri kolaylaştırmaya mecburdurlar.

İşletme şube müdürlerince en geç iki ayda bir ambarlar kontrol edilir. Bu kontrollerde, ambarların fiziki durumuna, örnekleme yöntemiyle sayım yapılarak eşyanın belgelere uygunluklarına, ambar ve tasfiye işlemleri aksatılan eşya olup olmadığına bakılır. Yapılan örnekleme sayım sonuçları bir tutanakla belgelendirilir ve bu tutanaklar ayrı bir dosyada muhafaza edilir. Bölge Müdürlerince, bu kontrollerin yapılıp yapılmadığı takip edilir.

Memurların Görevlendirilmesi ve Memurlar Arasında Devir

Madde 36- İşletmelerce, ambarlarla ilgili tüm görevlendirmeler yazılı olarak yapılır. Ambarda görevlendirilen memur burada, zorunlu haller dışında üst üste en fazla iki yıl görev yapabilir.

Görev veya görev yeri değişikliği, görevden uzaklaştırma, istifa ve emeklilik gibi sebeplerle, sorumlu olduğu ambarı devretmesi gereken memur, devreden ve devralan memurun da yer aldığı, en az şefin başkanlığında oluşturulacak üç kişilik bir komisyon tarafından yapılacak sayımla ambardaki eşyaları, defter ve belgeleri devretmedikçe, görevinden ayrılamaz.

Ambar memurunun, izin veya rapor gibi sebeplerle görevi başında olmadığı zamanlarda, ambarlar en az şefin başkanlığında üç kişilik komisyon tarafından, iki nüsha “Sorumlu Ambar Memuru Olmadan Açma Kapama Tutanağı” (EK:66) düzenlenerek açılıp kapatılır. Tutanağın aslı İşletmede muhafaza edilir. Nüshası ise sorumlu ambar memuruna teslim edilir.

Eşya giriş ve çıkışı yoğun olan ambarlarda, sorumlulukları müşterek olmak üzere, birden fazla ambar memuru görevlendirilebilir.

ONBİRİNCİ BÖLÜM

Ambar Memurları

Ambar Memurlarının Görevleri

Madde 37- Ambar Memurları;

a) Antrepo ve geçici depolama yerine alınan eşyanın, dışından anlaşılabilen kap adeti, ambalaj ve menşei gibi özelliklerine göre belgeleriyle karşılaştırarak, bakmak ve saymak suretiyle teslim alınması,

b) Tasfiye, kaçak ve yolcu beraberi eşya ambarına alınan eşyanın cinsi, türü, markası, modeli, seri numarası, IMEI numarası, hasar durumu gibi tüm ayırt edici özelliklerinin defter ve belgelere kaydedilerek, belgeleriyle teslim alınması,

c) Ambardaki eşya ve araçların muhafazası ve eksiksiz olarak ilgilisine teslim edilmesi,

d) Ambardaki rafların, harf ve rakam verilmek suretiyle numaralandırılması,

e) Ambarda tutulan defterlere tüm bilgilerin yazılması, işlemlerin günlük olarak kaydedilmesi ve belgelerin eksiksiz düzenlenmesi,

f) Eşyanın raflara düzenli ve birbirine zarar vermeyecek ve karışmayacak şekilde yerleştirilmesi,

g) Eşyanın tasfiyelik hale gelip gelmediğinin günlük olarak izlenerek zamanında tasfiye listesi düzenlenip ilgili gümrük müdürlüğüne intikalinin sağlanması,

h) Bozulan veya bozulmakta olan eşya ile ambalajları kırılan, dağılan ve delinen eşyanın, bu durumun meydana geldiği tarihten itibaren, çabuk bozulmak, akmak, sızmak tehlikesine maruz bulunan, süreli ve saklanması masraflı, külfetli, tehlikeli veya sakıncalı eşyanın ambara alınmasını müteakip ilgili gümrük ve işletme amirliğine bildirilmesi,

ı) Eşyanın tesliminden önce, tahsil edilmesi gerekli olan hallerde, Tarifedeki ücretlerin tahsil edilip edilmediğinin kontrol edilmesi,

j) Eşyanın imhalık hale gelmemesi için gerekli tedbirlerin alınması,

k) Diğer mevzuatla ve amirlerce verilen görevlerin yapılması,

ile görevlidirler.

Ambar Memurlarının Sorumlulukları

Madde 38- Ambar memurları, her türlü ambardaki eşyanın eksilme, kaybolma, değiştirilme, değerini yitirme ve bu gibi nedenlerden dolayı meydana gelen zararlardan birinci derecede mali yönden sorumludurlar.

ONİKİNCİ BÖLÜM

Diğer Hükümler

Amirlerin Sorumlulukları

Madde 39- Her kademedeki yönetici, kendisine bağlı birimlerde, bu yönetmelik kapsamındaki işlerin, yönetmeliğe ve ilgili diğer mevzuata uygun olarak, zamanında yapılmasını takip etmek ve sağlamakla görevli ve sorumludur.

Tahmil, Tahliye, Nakliye, Aktarma ve Hamallık İşleri

Madde 40- İşletmelerin faaliyet gösterdikleri ambar ve sundurmalardaki her türlü tahmil, tahliye, nakliye, hamallık ve aktarma işleri, mevcut şartlar dikkate alınarak işletmelerce yapılır.

İşletmeler, söz konusu işlerin aksamadan yürütülmesi için gerekli tedbirleri alırlar.

Yapılan İşlerin, Verilen Hizmetlerin Ücretleri

Madde 41- İşletmelerde gerçekleştirilen ambarlama, tahmil, tahliye, nakliye, aktarma, bakım, onarım ve hamallık iş ve hizmetlerinin karşılığında ilgililerden ücret alınır.

Bu iş ve hizmetlerin ücretleri, eşyanın muhafaza edildiği yerin özellikleri de dikkate alınarak ağırlık, adet veya kıymet üzerinden, Genel Müdürlükçe hazırlanıp, Bakanlıkça onaylanan tarifeye göre alınır.

Hüküm Bulunmayan Hallerde Yapılacak İşlemler

Madde 42– Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, yürürlükteki ilgili diğer mevzuata göre işlem yapılır.

Bu Yönetmeliğin uygulanması sırasında ortaya çıkacak tereddütlerin giderilmesine Genel Müdürlük yetkilidir.

Yürürlükten Kaldırılan Hükümler

Madde 43- 26/12/1986 tarihli ve 19323 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Tasfiye İşletmeleri Ambarlarının Açılması, İşletilmesi ve Denetlenmesine İlişkin Yönetmelik” yürürlükten kaldırılmıştır.

02/01/1985 tarihli ve 18623 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan değişik “Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmelerinin Mali ve İdari İşlemleri Yönetmeliği”nin bu Yönetmeliğe aykırı hükümleri uygulanmaz.

Yürürlük

Madde 44- Bu yönetmelik 01/08/2004 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 45- Bu Yönetmelik hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.

 

YÖNETMELİK EKLERİ İÇİN TIKLAYINIZ