BAZI KAMU ALACAKLARININ
UZLAŞMA USULÜ İLE TAHSİLİ
HAKKINDA 5736 SAYILI KANUN

 

 

Kanunun Amacı ve Yürürlük

 

Kanunun amacı:

*     İhtilaflı alacakların bir an önce Hazineye intikalini sağlamak,

*     Yargı mercilerinin iş yükünü hafifletmek

amacıyla;

*     Mükelleflere bir daha uzlaşma hükümlerinden faydalanma fırsatı vermek ve uzlaşma yolu ile alacakların tasfiye edilmesini önermektir.

 

Yürürlük:

7536 sayılı kanun 27.02.2008 tarihinde yayınlanarak aynı tarihte yürürlüğe girmiştir.

Yine Kanunun birinci maddesinin uygulanmasına dair tebliğ 04.03.2008 tarihinde RG’de yayınlanmıştır.

 

1-Kapsama Giren Alacaklar

 

a - Kanunun yürürlük tarihi itibariyle 213 sayılı V.U.K. nu kapsamına giren vergi ve cezalar,

b – Ecrimisil alacakları,

c – 4389 sayılı(mülga) Bankalar K’nun geçici 4.mad. Uyarınca yedek akçeler ile sermayenin azalmasına konu edilen zararların matrahtan indirilmesine yönelik bankalar tarafından yaratılan ihtilafların belli şartlar dahilinde idarece sürdürülmeyecek,

d - Adli personel ile devlet davalarını takip edenlere yol gideri ve tazminat  olarak yapılan ödemelerin 15/5/2004-15/7/2006 arasında DV hariç vergiye tabi olmaması ile yapılacak işlemler,

e - MTV’nin mükellef değişikliği dışındaki vergilendirme unsurlarının  herhangi bir sebeple hatalı belirlenmesi nedeniyle 1.1.2004-31.12.2007 arasında yapılan ilave tahakkuklara ilişkin dava açılmaması, açılmış davalardan vazgeçilmesi ve 30.06.2008’e kadar ödenmesi şartıyla gecikme zamlarının tahsilinden vazgeçilecektir.

 

Bu bilgi notu VUK kapsamına giren vergi ve cezalar (a bendi) ile MTV(e bendi) hakkındadır.

 

VUK kapsamındaki alacaklar:

 

a-Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemlere ait,

 

b-Kanunun yürürlük tarihi itibariyle 213 sayılı V.U.K. nu hükümleri uyarınca,

                1-İkmalen

                2-Re’sen,

                3-İdarece tarh

      edilen vergi, resim, harçlar, fon payları ve bunlara bağlı vergi ziya-ı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarından,

 

c-Vergi mahkemelerinde, Bölge idare mahkemelerinde ve Danıştay nezdinde;

               1-Dava açma süresi geçmemiş

               2-İlgisine göre itiraz ve temyiz süreleri geçmemiş

               3-İhtilaflı olup kanun yolu tüketilmemiş bulunan alacaklar

 

 

2-Kapsama Girmeyen Alacaklar

 

a - 213 sayılı V.U.K.nun 344 ncü maddesinin 5728 sayılı kanunun 275 maddesi ile değişen ikinci fıkrasına göre aynı kanunun 359’ncu maddesine tekabül eden suçlardan dolayı tarh edilen vergi ve vergi cezaları ile bunlara ait usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları,

 

b - İl özel idareleri ve Belediyelere ait vergi, resim ve harçlar,

 

 c - Dava açılmış ve bu yasadan yararlanmak isteyen mükelleflere ait davalar kesinleşmiş ise yasadan yararlanılamaz, kararın taraflardan birine tebliği kesinleşme için  yeterlidir.

 

 ç - Yasa kapsamına girmekle birlikte yasanın yürürlüğe girdiği tarih   itibariyle dava süresi geçmiş alacaklar,

 d - Yasanın yürürlüğe girdiği tarih itibariyle uzlaşılmış ve uzlaşma vaki olmuş alacaklar,

 e - Ödeme emirlerine yönelik davalar,

 f - Haciz ve ihtiyati hacizlere yönelik davalar,

 

  

Örnekler;

*     Gümrükte alınan vergiler,

 

*     VUK 359’a göre üç kat kesilen VZC’nın yargı kararı ile bir kat olarak değiştirilmek suretiyle onanmış olması halinde bu tarhiyata konu vergi ve cezalar kapsama girmeyecektir.

 

*     VUK’nun 124. maddesinden (şikayet yoluyla müracaat) hareketle açılmış olan davalar ile yargı kararları kesinleştikten sonra kullanılabilen kanun yolu olan yargılamanın yenilenmesi başvurusu yapılmış ihtilaflara konu vergi ve cezalar, kesinleşmiş alacak oldukları için Kanun kapsamına girmeyecektir.

 

 

3-Başvuru süresi

 

*     Birinci maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ayın sonuna kadar bu yasaya  göre uzlaşma talebinde bulunabilinir.

 

*     Kanunun yürürlük tarihi: 27.02.2008

 

*     Son müracaat tarihi: 31.03.2008

 

 

4-Yararlanma Koşulları

 

a - V.U.K.’nun uzlaşma hükümlerine göre uzlaşma talep edilmesi,

 

b - Bu kanun kapsamında uzlaşılan ve uzlaşma sonucu tahakkuk eden vergi ve cezaların, uzlaşma tarihine kadar V.U.K.’nun  112. maddesi gereği hesaplanan gecikme faizi ile birlikte ilk taksidi uzlaşma  tutanağının imzalandığı tarihi takip eden aydan başlamak üzere 18 ayda 18 taksitte ve taksitlendirilen   alacakların ilk taksit süresinin başlangıç tarihinden itibaren binde iki oranında hesaplanacak faizle birlikte ödenmesi,

 

 

c - Mükelleflerin bu yasaya göre uzlaşma talep ettikleri vergi ve cezalar için;

    -Dava açmamaları,

    -Açılmış davalardan uzlaşma tutanağının imzalandığı tarihte

vazgeçmeleri ,

 

kaydı ile Kanundan yararlanabilirler.

 

 

 

5-Kanun İle Sağlanan Avantajlar

 

A -Uzlaşma sonucu uzlaşılan tutardan arta kalanların tahsilinden   vazgeçilir.

 

B  -Uzlaşma kapsamına giren ve uzlaşılan alacaklar için 18 ayda 18 takside   binde iki oranında hesaplanacak faizle birlikte ödeme imkânı sağlanmaktadır.

 

 

6-Uzlaşma Safhasında Bulunan Vergi ve Cezalar

 

Kanunun yürürlüğe girdi tarih itibariyle uzlaşma veya tarhiyat öncesi uzlaşma talebinde bulunulmuş ancak;

a- Tarhiyat öncesi uzlaşma taleplerinde;

               -Uzlaşma günü verilmiş ancak uzlaşma günü gelmemiş,

 

b-Uzlaşma (tarhiyat sonrası) taleplerinde; 

               1-Henüz uzlaşma günü verilmemiş, veya

               2-Uzlaşma günü verilmiş ancak uzlaşma günü gelmemiş, veya

               3-Uzlaşma vaki olmadığına dair tutanak düzenlenmiş, nihai teklifin kabulü için henüz süre geçmemiş,

 

alacaklar için;

 

n     VUK hükümlerinin uygulanmasına devam edilir.

n     Bu madde hükmünden (18 taksit imkanından) faydalanmak istenilmesi uzlaşma sırasında yazılı olarak talep etmeleri gerekir.

n     Nihai teklifi kabul süresi geçmemiş olanlar ise, dava açma süresi içinde yazılı başvuruda bulunmak, dava açmamak ve nihai teklifte yazılı tutarı kabul etmek şartıyla bu madde hükmünden faydalanabilirler.

 

Not: 27.02.2008 itibariyle tarh ve tebliğ edilmiş fakat henüz dava açma ve uzlaşma talep etme süresi geçmemiş(henüz dava açılmamış, uzlaşma talebinde bulunulmamış) alacaklar ise zaten kanun kapsamına girmektedir. Bu kanuna göre uzlaşma talebinde bulunulabilir. 

 

7-Uzlaşma Komisyonları

 

*     Kanun kapsamına yapılacak uzlaşma başvuruları, VUK’na kurulmuş uzlaşma komisyonları tarafından sonuçlandırılıcaktır.

*     Görüşmeler tarhiyata konu vergi ve ceza miktarı üzerinden yapılacaktır.

*     Yetki sınırı vergi miktarına göre belirlenecektir.

*     Uzlaşma sağlanamaması halinde, tutanakta nihai teklife yer verilmeyecektir. Tarhedilmiş vergi ve kesilmiş ceza uzlaşılamayan tutar olacaktır.

*     Uzlaşma başvuruları vergi dairesine veya yetkili uzlaşma komisyonuna yapılabilir. 

 

 

8-Şartların İhlali

 

1. madde kapsamında uzlaşma sağlanan alacaklara ilişkin taksitlerin, süresinde ödenmemesi ya da eksik ödenmiş olması halinde, süresinde ödenmemiş veya eksik ödenmiş taksit tutarı; son taksit ödeme süresi sonuna kadar, ödenmeyen ya da eksik ödenen taksitin son taksite ait olması halinde ise bu tutara son taksiti izleyen ayın sonuna kadar her ay ve kesri için ayrı ayrı % 5 oranında, tahsil tarihine kadar geçen süre için ise 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek ödeme emri tebliğine gerek kalmaksızın aynı Kanun hükümlerine göre cebren takip ve tahsil edilir.

  

9-Diğer Hususlar

 

1) Bu tebliğde düzenleme bulunmayan hallerde, 213 sayılı Kanunun uzlaşma müessesesine ilişkin düzenlemeleri geçerli olacaktır.

 

2)  5736 sayılı Kanun kapsamında yapılan taksitlendirmelerde herhangi bir teminat istenmeyecektir.

 

3) Uzlaşma neticesinde tahakkuk eden kamu alacakları için daha önce tatbik edilen ihtiyati hacizler, alacağın tahakkuk etmesi nedeniyle kati hacze çevrilecektir.

 

4) 5736 sayılı Kanunun 1 inci maddesine göre borçları taksitlendirilen mükellefler tarafından, "vergi borcu olmadığına dair" yazı istenilmesi halinde, vergi dairelerince bu borçlar muaccel borç olarak değerlendirilmeyerek başka muaccel borcunun bulunmaması kaydıyla gerekli yazı verilecektir.

 

5) Kanun kapsamında uzlaşarak ihtilaflarına son veren mükelleflerle ilgili olarak idarece yaratılmış ihtilaflardan da vazgeçilecektir.

 

  

M.T.V. YÖNÜNDEN 5. MADDE İLE GETİRİLEN DÜZENLEMELER

 

1-KAPSAMI

 

-197 Sayılı M.T.V nun kapsamına giren taşıtlarla ilgili olarak;

 

-Mükellef değişikliği dışında kalan

 

-Vergilendirme unsurlarının her hangi birinde, her hangibir sebeple hatalı belirlenmesi

 

-Vergi istisna ve muafiyetin herhangibir nedenle hatalı uygulanması nedeniyle

 

-1.1.2004 31.12.2007 tarihleri arasındaki dönemlere ilişkin ilk tahakkuktan sonra ilaveten tahakkuk ettirilen M.T.V. Vergileri bu madde kapsamına girmektedir.

 

2-BAŞVURU SÜRESİ

 

*     -Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasından yararlanmak isteyen mükellefler 30.06.2008 tarihi mesai bitimine kadar bağlı bulundukları vergi dairelerine müracaat etmeleri gerekmektedir.

 

*     -Bu madde kapsamına giren M.T.V. si  ödenmiş olması halinde gecikme zammının iadesi konusunda da aynı sürelerde müracaat edilmesi gerekmektedir.

 

*     -Dava açılmayacak ve açılmış davalardan  da  vazgeçilecek. 

 

3- ÖDEME SÜRESİ

 

-Bu kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasına giren motolu taşıtlar vergisi 30.06.2008 tarihi mesai saati bitimine kadar nakden veya çekle ödenmesi gerekmektedir.

 

-Bu madde kapsamına giren ancak bu maddeye göre ödenmeyen kısımlar tahakkuk etmiş sayıldığı tarihten itibaren gecikme zammı ile birlikte 6183 Sayılı kanuna göre tahsil edilir.

 

-Bu maddeden yararlanmak isteyen mükellefler araç satış, fenni muayene gibi nedenlerden dolayı ilişik kesme belgesi talep etmeleri halinde 30.06.2008 tarihi beklemeksizin ödeme yapmak zorundadırlar.

 

İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı © 2007

www.ivdb.gov.tr