T.C
İSTANBUL VALİLİĞİ Vasıtasız Vergiler Gelir Müdürlüğü
Sayı : B.07.4.DEF.0.34.11.GVK-18 Konu : Şirketin kendi (bordrolu) elamanlarından almış olduğu Bilgisayar programları için ödediği bedelleri nasıl vergilendirileceği hk.
İLGİ: .....11.2002 Tarihli dilekçeniz.
İlgi dilekçenizde, ....... Vergi Dairesinin ..................... sicil numarasında kayıtlı vergi mükellefi olduğunuz şirketinizin faaliyet konusu bilgisayar programları yazılımı olup normal faaliyeti dışında yeni gelişmekte olan B2000 projesi adı altında bilgisayar programı yazılımı yaptığı söz konusu yazılım için ücretli olarak çalışan personelinize normal çalışma saatleri dışında ve evde tatil zamanlarında modül modül yazılım işi verdiğinizi ve bu kişiler programı bitirip şirketinize sattığını belirterek, ücretli elemanlarınızın aynı zamanda şirketinizden telif kazancı elde edip edemeyeceği hususu sorulmaktadır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 18.maddesinde; “Müellif, mütercim, heykeltraş, hattat, ressam, bestekar, bilgisayar programcısı ve mucitlerin ve bunların kanuni mirasçılarının şiir, hikaye, roman, makale, bilimsel araştırma ve incelemeleri, bilgisayar yazılımı, röportaj, karikatür, fotoğraf, film, video band, radyo ve televizyon senaryo ve oyunu gibi eserlerini gazete, dergi, bilgisayar ve internet ortamı, radyo, televizyon ve videoda yayınlamak veya kitap, CD, disket, resim, heykel ve nota halindeki eserleri ile ihtira beratlarını satmak veya bunlar üzerindeki mevcut haklarını devir ve temlik etmek veya kiralamak suretiyle elde ettikleri hasılat Gelir Vergisi’nden müstesnadır.
Eserlerin neşir, temsil, icra ve teşhir gibi suretlerle değerlendirilmesi karşılığında alınan bedel ve ücretler istisnaya dahildir.
Yukarıda yazılı kazançların arızi olarak elde edilmesi istisna hükmünün uygulanmasına engel teşkil etmez.
Serbest meslek kazançları istisnasının bu Kanunun 94. maddesi uyarınca tevkif suretiyle ödenecek vergiye şümulü yoktur.” hükmü yer almaktadır.
Öte yandan 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 94.maddesinde kimlerin tevkifat yapacakları açıklanmış olup, söz konusu maddenin 2.bendinin (a) fıkrasında yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri icra edenlere yapılan ödemelerden, 18.madde kapsamına giren serbest meslek işlerinden tevkifat yapılacağı hükme bağlanmıştır. Tevkifat uygulanmasında serbest meslek kazancının devamlı veya arızi nitelikte olmasının herhangi bir önemi bulunmamaktadır.
Kendi nam ve hesabına hareket eden kişilerce bilgisayar program ve yazılımı üretimi serbest meslek kazancıdır.
Diğer taraftan kendi personelinize yaptırılan bilgisayar programlarının, işyerinde şirketin emir ve talimatları doğrultusunda yaptırılıyor olması halinde ise bu işler karşılığında personele yapılan ödemeler Gelir Vergisi Kanunu’nun 61.maddesi uyarınca ücret kapsamında olacaktır.
Ayrıca, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na 4630 sayılı kanunla eklenen 1/A maddesinde eser ve bilgisayar programı şu şekilde tanımlanmıştır.
a) Eser: Sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulleri.
b) Eser sahibi: Eseri meydana getiren gerçek kişi.
g) Bilgisayar programı: Bir bilgisayar sisteminin özel bir işlem veya görev yapmasını sağlayacak bir şekilde düzene konulmuş bilgisayar emir dizgesi ve bu emir dizgesinin oluşum ve gelişimini sağlayacak hazırlık çalışmaları.
Buna göre bilgisayar programcısı da bilgisayar program yazılımı yapan kişi olmaktadır. Dikkat edileceği üzere, Gelir Vergisi Kanunu’nun 18. maddesinde zikredilen “bilgisayar programcısı” ve “bilgisayar yazılımı” ibareleri, eser niteliğinde bir yazılım üretimi ile ilgili olup, bilgisayar kullanılarak yapılan her iş bu kapsama girmemektedir. Bir başka söyleyişle yasa maddesinin konu edindiği husus; işletim veya uygulama programları üretilmesi/yaratılması gibi, lisanslama/telif hakları ile de ulusal veya uluslararası düzeyde korunan, özgün özellikleri olan ve bunları yaratıcısının/üreticisinin belirlediği program üretimi olup, üretilmiş programları kullanarak işlem yapmak değildir.
Bu hükümlere göre, bilgisayar program yazılımı işinin yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda yapılması halinde Gelir Vergisi Kanunu’nun 18. maddesinde belirtilen istisna kapsamında değerlendirilmesi mümkün olacaktır. Dolayısı ile kendilerine ait işyeri veya konutlarında kendi nam ve hesaplarına yaparak firmanıza teslim ettikleri bilgisayar programları yazılımı karşılığı bu kişilere firmanız tarafından ödenen bedeller, yapılan programların Gelir Vergisi Kanunu’nun 18.maddesi kapsamına girmesi halinde; arızi veya sürekli olduğuna bakılmaksızın Gelir Vergisi Kanunu’nun 94/2-a maddesi uyarınca stopaj yolu ile vergilendirilecektir.
Ancak, firma personelinin yaptığı bilgisayar programlarının Gelir Vergisi Kanunu 18.maddesi kapsamına girmemesi halinde ise; faaliyetin bir işyeri aracılığı ile devamlı şekilde yürütülmesi durumunda yapılacak ödemeler serbest meslek makbuzu karşılığı belgelendirilerek vergilendirilecek, işyerleri mevcut değil ve arızi olarak yapılıyor ise arızi serbest meslek kazancı olarak değerlendirilerek stopaja tabi tutulmaksızın ilgililerce yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilerek vergilendirilecektir.
Öte yandan firmanızda ücretli olarak çalışan kişilerin ayrıca firmanıza serbest meslek hizmeti vermesi ve telif kazancı elde etmesi mümkün olup bu durumun vergi kanunları bakımından herhangi bir sakıncası bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim. |