T.C

İSTANBUL VALİLİĞİ
İl Defterdarlığı

Vasıtasız Vergiler Gelir Müdürlüğü

Sayı   : B.07.4.DEF.0.34.11. GVK-Geç/58

Konu : 1999,2000 ve 2001 yılına ilişkin emekli

             aylıklarının mahkeme kararı üzerine

             2002 yılında tahsil edilmesi durumunda

             söz konusu aylıkların 2000 ve 2001 yılı

             ticari kazanç tespitinde izah nedeni gelir

             olarak dikkate alınıp alınamayacağı hk.

................................ GELİR MÜDÜRLÜĞÜNE

            İLGİ: .............08.2002 tarih ve  ........................................ sayılı yazınız.

            İlgi yazınız eki ..................................ait bila tarihli dilekçede sorulan hususlardan Müdürlüğümüzü ilgilendiren bölümleri aşağıda cevaplandırılmıştır.

            30.11.2000 tarih ve 24246 (1.Mükerrer ) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 4605 sayılı Kanun’un 5. maddesiyle 31.12.1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’na  “Hayat Standardı”’nı düzenleyen Geçici 58. madde eklenmiştir.

Söz konusu Geçici 58. maddesinin 1. fıkrasında; “ 01.01.2000 – 31.12.2001 tarihleri arasında, Gelir Vergisi’ne tabi ticari kazanç sahipleri ile serbest meslek erbabı, bu maddede belirtilen hayat standardı esasına tabidir.” hükmü yer almaktadır.

            Öte yandan, aynı Kanun maddesinin 5. fıkrasında; “Mükellefler, kendilerine, eşlerine ve çocuklarına ait ve üzerinden gelir vergisi ödenen gelirleri (hamiline yazılı menkul kıymetlerden elde edilen gelirler hariç) ile kendilerine ve eşlerine ait emekli, maluliyet, dul ve yetim aylığı bulunduğunu belgelendirdikleri takdirde, bu gelirler hayat standardı esasına göre kazancın tespitinde izah nedeni gelir olarak kabul edilir. İzah nedeni gelirler öncelikle mükelleflerin kendilerine ait beyanları için esas alınır. Arta kalan bir tutarın olması halinde eşler ve çocuklar, sadece arta kalan tutarı kendi beyanlarında izah nedeni gelir olarak dikkate alırlar.” amir hükmü yer almaktadır.

            Bu hükümlere göre, hayat standardı esasına göre beyanda bulunulan ticari kazancın vergilendirilmesinde, hayat standardı uygulamasında izah nedeni gelir olarak kabul edilecek gelirlerin fiilen tasarruf edilmiş olması bir başka ifade ile bu gelirlerin ticari kazancın tahakkuk ettiği dönemde elde edilmiş olması gerekmektedir. Dolayısı ile 2000 ve 2001 yılına ilişkin olmak üzere 2002 yılında mahkeme kararına istinaden elde ettiğiniz emekli maaşlarınızın 2000 ve 2001 yılı hayat standardına göre hesaplanan ticari kazançlarınızın tespitinde izah nedeni gelir olarak dikkate alınamayacaktır.

            Bilgi edinilmesini rica ederim.