|
T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü Diğer Vergiler Müdürlüğü
Sayı : B.07.1.GİB.4.34.18.01/5-1/17.3/ Konu : 03.03.2006-1759
…………. VERASET VE HARÇLAR VERGİ DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜNE
İlgi : ../../2006 tarihli ve …………. sayılı yazınız.
Yazınızda, ../../2005 tarihinde vefat eden ……….. mirasçıları tarafından dairenize verilen Veraset ve İntikal Vergisi Beyannamesinde ölümünden önce baskısı yapılan eserlerine ait, ….. Ltd. Şirketinden telif ücreti alacağı olan …….. YTL beyan edildiği, ancak murisle şirket arasında 2011 yılına kadar geçerli bir sözleşme yapıldığı ve murisin ölüm tarihinden sonra basılacak esirlerinden mirasçılarına ödenecek telif hakkı ücretinin vergilendirilip vergilendirilmeyeceği hususunda bilgi verilmesi istenilmiştir.
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti tabiiyetinde bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye’de bulunan malların veraset tarikiyle veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir tarzda bir şahıstan diğer bir şahsa intikalinin Veraset ve İntikal Vergisine tabiidir.” hükmü yer almakta olup, 2 nci maddede “Mal” tabirinin ise mülkiyete mevzu olabilen menkul ve gayrimenkul şeylerle mameleke girebilen sair bütün hakları ve alacakları ifade ettiği açıklanmıştır.
Medeni Kanunun 599 uncu maddesinde; "mirasçılar, miras bırakanın ölümü ile mirası bir bütün olarak, kanun gereğince kazanırlar. Kanunda öngörülen ayrık durumlar saklı kalmak üzere mirasçılar, miras bırakanın ayni haklarını, alacaklarını, diğer malvarlığı haklarını, taşınır ve taşınmazlar üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar ve miras bırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olurlar. Atanmış mirasçılar da mirası, miras bırakanın ölümü ile kazanırlar. Yasal mirasçılar, atanmış mirasçılara düşen mirası onlara zilyetlik hükümleri uyarınca teslim etmekle yükümlüdürler.” denilmektedir.
Aynı Kanunun vergiye tabi matrahın tayin ve tespitine ilişkin esasları düzenleyen 10 uncu maddesinde, Veraset ve İntikal Vergisi matrahının, intikal eden malların Vergi Usul Kanununa göre bulunan değerleri olduğu, mükelleflerin ilk tarhiyatta nazara alınmak üzere Veraset ve İntikal Vergisi konusuna giren malları bu maddede belirtilen esaslara göre değerleyerek beyan edecekleri belirtilmiş olup (g) fıkrasında ise; “haklar; tescile tabi bilumum hakların değeri tesisleri sırasında tapu siciline kaydedilen değerdir. Tapu sicilinde bedeli gösterilmeyen haklarla, bunlar dışındaki bilumum haklar (Sinai ve edebi mülkiyet haklarıyle imtiyazlar dahil) mükellef tarafından değerlendirilmez ve ilk tarhiyatta nazara alınmaz.
İdare yukarıdaki esaslara göre beyan edilen bu değerler üzerinden vergiyi beyannamenin verildiği tarihten itibaren en geç on beş gün içinde tarh eder. Tarh edilen vergiler intikal eden malların Vergi Usul Kanununa göre bulunacak değerlerine göre ikmal edilir” hükmü yer almaktadır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 296 ncı maddesinde, tescile tabi bilumum hakların değeri, tesisleri sırasında tapu siciline kayıt edilen bedel olduğu, tapu sicilinde bedeli gösterilmeyen hakların emsal bedelleri ile değerleneceği belirtilmiştir. Kanunun "Emsal Bedeli ve Emsal Ücreti” başlıklı 267 nci maddesinde, emsal bedeli, gerçek bedeli olmayan veya bilinmeyen veyahut doğru olarak tespit edilemeyen bir malın, değerleme gününde satılması halinde emsaline nazaran haiz olacağı değer olarak tanımlanmıştır. Madde hükmüne göre emsal bedelinin uygulanmasında üç sıra sözkonusu olup ilk iki sıraya göre emsal bedeli tespit edilemeyen bir mal için üçüncü sıradaki değerleme yöntemi ise idarece takdir komisyonuna baş vurularak bedeli tespit edilecek bir malın değerinin tayin edilmesinin istenmesidir. 298 inci madde de üçüncü bölümde yazılı emsal bedelleri ile alacak ve borçların değerlerinin 72'nci maddede yazılı Takdir Komisyonu tarafından tespit edileceği açıklanmıştır. Bu itibarla, sözkonusu sözleşme kapsamında ../../2005 tarihinde vefat eden …….. mirasçılarına ölüm tarihi itibariyle intikal eden menfaatin bir “hak” olarak değerlendirilmesi ve yukarıda açıklanan madde hükümlerine göre Takdir Komisyonunca belirlenecek değerlerine göre Veraset ve İntikal Vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
…….. Limited Şirketi tarafından mirasçılara ödenecek tutarların telif ödemesi olarak değerlendirileceği tabiidir.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.
|