T. C

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı

Mükellef Hizmetleri Tahsilat Grup Müdürlüğü

Sayı  :B.07.1.GİB.4.34.20.01/288-3025                                                                        11.04.2007-3965

Konu: Çekin karşılıksız kalan kısmı için

hesaplanacak çek tazminatının 3167 sayılı

Kanunun 16c maddesi, gecikme faizinin ise

 aynı kanunun 16a maddesine göre tahsil edilmesi

…………….. VERGİ DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜNE

İlgi: a) 26.02.2007 tarih ve 2133 sayılı yazımız.

       b) 05.04.2007 tarih ve 10203 sayılı yazınız.

          Daireniz mükelleflerinden ……………… hakkında ………………… Bankasından alınan 28.03.2007 tarihli yazı ilgi (b)’de kayıtlı yazınız ekinde Müdürlüğümüze gönderilerek yapılacak işlem hakkında görüş talep edilmektedir.

          ………………. Bankasının sözkonusu yazısında ilgili çekin bankalarına ibraz edildiği 23.01.2007 tarihi saat 16.30’da sistem tarafından görülen bakiyesinin 75.158,94 YTL olduğu belirtilmekte olup, dairenizden alınan bilgilerden adı geçen tarafından 96.00,00 YTL tutarlı çek tanzim edildiği anlaşılmaktadır.

          3167 Sayılı Kanunun 8. maddesinde “Çekte yazılı keşide gününe göre hesaplanacak ibraz süresinin bitim tarihinden itibaren en geç on gün içinde çekin karşılıksız kalan kısmını yüzde on tazminatı ve ibraz tarihinden ödeme gününe kadar geçen süre için 16a maddesine göre hesaplanacak gecikme faizi ile birlikte ödemek suretiyle düzeltme hakkını kullanan, çek keşide etmek hakkını yeniden kazanır.”

Aynı Kanunun 16a. Maddesinde “ Çekin karşılıksız kalan miktarı için gecikme faizi, ibraz tarihinden itibaren, 4.12.1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanunî Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanuna göre ticarî işlerde temerrüt faizi oranı üzerinden hesaplanır.”

          16b maddesinde “ 16 ncı maddede öngörülen suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılması, hamilin, çeki elinde bulundurmaları koşulu ile ödemede bulunan cirantanın veya kanunî veya akdî teminatı nedeniyle tam ödemede bulunan bankanın şikâyetine bağlıdır. Bu suçlara çekin ibraz edildiği ya da keşide edildiği veya şikâyetçinin yerleşim yerinin bulunduğu yer asliye ceza mahkemesinde bakılır.

Çekin karşılığının bulunmaması nedeniyle şikâyet hakkı, 8 inci maddede belirtilen miktarın yatırılması için öngörülen sürenin dolduğu tarihte; ihtiyatî tedbir kararı veya ödeme yasağı nedeniyle süresi içinde ibrazında çek hakkında işlem yapılmaması halinde ise, ihtiyatî tedbir kararının veya ödeme yasağının kalktığı tarihte doğar.

Hükmün kesinleşmesinden sonra şikâyetten vazgeçildiğinde de, hüküm bütün cezaî sonuçları ile ortadan kalkar.

Bu suçlardan dolayı yapılan yargılamalarda 4.4.1929 tarihli ve 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 225 inci maddesi uygulanabilir.

Şikâyetten vazgeçme nedeniyle davanın düşmesi halinde, müdahil, ödeme nedeniyle davanın düşmesi veya cezanın ortadan kaldırılması halinde sanık veya hükümlü, yargılama giderlerinden sorumlu olur.”

          16c. maddesinde “Aşağıda belirtilen koşulların yerine getirilmesi halinde ceza davası açılmaz :

          a) 8 inci maddeye göre düzeltme hakkının kullanılması,

          b) 8 inci maddede belirtilen süre geçtikten sonra ve henüz dava açılmadan önce çek tutarı veya karşılıksız kalan kısmı ile çek tutarına veya karşılıksız kalan kısmına ait yüzde oniki tazminatın ve çekin ibrazından ödeme tarihine kadar geçen süre içinde 16a maddesine göre hesaplanacak gecikme faizinin ödenmesi.

          Dava açıldıktan sonra hüküm verilinceye kadar geçen süre içinde, çek tutarı veya karşılıksız kalan kısmı ile çek tutarına veya karşılıksız kalan kısmına ait yüzde onbeş tazminatın ve çekin ibrazından ödeme tarihine kadar geçen süre içinde 16a maddesine göre hesaplanacak gecikme faizinin ödenmesi halinde ceza davası düşer.

          Hüküm verildikten sonra hüküm kesinleşinceye kadar geçen süre içinde, çek tutarı veya karşılıksız kalan kısmı ile çek tutarına veya karşılıksız kalan kısmına ait yüzde onsekiz tazminatın ve çekin ibrazından ödeme tarihine kadar geçen süre içinde 16a maddesine göre hesaplanacak gecikme faizinin ödenmesi halinde ceza davası düşer.

          Hüküm kesinleştikten sonra çek tutarı veya karşılıksız kalan kısmı ile çek tutarına veya karşılıksız kalan kısmına ait yüzde yirmi tazminatın ve çekin ibrazından ödeme tarihine kadar geçen süre içinde 16a maddesine göre hesaplanacak gecikme faizinin ödenmesi halinde bütün cezaî sonuçları ile birlikte hüküm ortadan kalkar.

          Yukarıdaki fıkralarda belirtilen ödemeler hamile veya hamile ödenmek üzere muhatap bankaya yapılabilir. “hükümleri yer almaktadır.

          Bu durumda sözkonusu çekin karşılıksız kalan kısmı için hesaplanacak çek tazminatının 3167 sayılı Kanunun 16c maddesinde,  gecikme faizinin ise aynı Kanunun 16a maddesinde belirtilen açıklamalar doğrultusunda tahsil edilmesi gerekmektedir

          Bilgi edinilmesini ve gereğinin buna göre ifası ile adı geçenin dilekçesine cevaben kendisine ve neticesinden Müdürlüğümüze bilgi verilmesini rica ederim.                                                                                      

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                        Başkan a. 

                                                                                                                               Grup Müdür V.