T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü

 

Sayı   : B.07.1.GİB.4.34.16.01/GVK-MÜK-80

Konu : Satış vaadi sözleşmesiyle teslim alınan gayrimenkulün satışında iktisap tarihi

             olarak  hangi tarihin dikkate alınacağı hk.

 

….

Bakırköy-İSTANBUL

 

İlgi     :…./03/2008 tarihli dilekçeniz.

 

            İlgide kayıtlı dilekçenizde; Çatalca İlçesi … Köyü hudutları dahilinde 1993 ve 1995 yıllarında tarla sahiplerinden “Satış Vaadi Sözleşmesi” ile hisseler satın aldığınızı, alınan gayrimenkullerin bedelini aynı tarihte peşin olarak ödediğinizi, ancak hissedarlar arasında ihtilaf vuku bulduğundan, tapu tescillerinin, mahkeme kararı sonucuna göre 17.01.2008 ve 29.01.2008 tarihlerinde gerçekleşebildiğini belirterek, söz konusu gayrimenkullerinizi satmanız halinde satıştan elde edilen kazancın Gelir Vergisi Kanunu’nun Mükerrer 80. maddesi çerçevesinde değer artış kazancı olarak vergilendirilip vergilendirilmeyeceği hususunu sormaktasınız.

 

            Bilindiği gibi, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Değer artışı kazançları” başlıklı 4783 Sayılı Kanunun 4. maddesiyle, 01/01/2003 tarihinden geçerli olmak üzere yeniden düzenlenen Mükerrer 80. maddesinin (6) numaralı bendinde; İktisap şekli ne olursa olsun (ivazsız olarak iktisap edilenler hariç) 70. maddenin birinci fıkrasının  (1), (2), (4) ve (7) numaralı bentlerinde yazılı mal (gerçek usulde vergiye tabi çiftçilerin zirai istihsalde kullandıkları gayrimenkuller dahil) ve hakların, iktisap tarihinden başlayarak (5615 sayılı Kanunla değişik.01/01/2007’den geçerli olmak üzere)beş yıl içinde elden çıkarılmasından doğan kazançların (Kooperatiflerin ortaklarına bu sıfatları dolayısıyla tahsis ettikleri gayrimenkulleri tahsis tarihinde ortak tarafından satın alınmış sayılır.) değer artış kazancı olarak vergiye tabi tutulacağı hüküm altına alınmıştır.

 

Öte yandan, aynı Kanunun “Ticari kazançlar” başlıklı 37.maddesinin birinci fıkrasında, her türlü ticari  ve sınai kazançlardan doğan kazançların, ikinci fıkrasının (4) no.lu bendinde ise, gayrimenkullerin alım, satım ve inşa işleriyle devamlı olarak uğraşanların bu işlerinden elde edilen kazançların  ticari kazanç olduğu hükme bağlanmıştır.   

 

            Gelir Vergisi Kanunu’nun Mükerrer 80. maddesinde geçen “elden çıkarma” deyimi, bu mal ve hakların satılması, bir ivaz karşılığında devir ve temliki, trampa edilmesi, takası, kamulaştırılması, devletleştirilmesi, ticaret şirketlerine sermaye olarak konulmasını ifade etmektedir.

 

            Gelir ve Kurumlar vergisinde vergiyi doğuran olay, gelirin veya kurum kazancının elde edilmesidir. Bir alım-satım muamelesinde gelir, satıcının borcunu ifa ettiği ve dolayısıyla semeni almaya hak kazandığı anda doğmaktadır.

 

            Gayrimenkul satışlarında gelir, satıcı tarafından gayrimenkule iktisaden tasarruf etme hakkının alıcıya bırakıldığı (borcunu ifa ettiği) anda elde edilmektedir. Gayrimenkullerde iktisaden tasarruf etme, satışın tapuya tescili ile gerçekleşmektedir. Ancak bazı hallerde, tapuya tescil edilmeden önce de gayrimenkulün tasarruf hakkı alıcıya bırakılabilmektedir. Örnek olarak inşa edilen binanın alıcının kullanımına tahsis edilmesi, arsalarda arsa üzerine alıcı tarafından inşaata başlanılması veya tesisler kurularak arsanın depo, garaj, işyeri ve benzeri şekillerde kullanılması, arsanın tasarruf hakkının fiilen alıcıya bırakıldığını gösterir. Buna göre, gayrimenkul satışlarında satış işleminin tapuya tescil edildiği tarihte gelirin elde edildiği esas olmakla birlikte, tapuya tescilden önce, gayrimenkulün tasarruf hakkının alıcıya bırakılması halinde, gelirin bu tarihte elde edilmiş sayılması gerekmektedir.     

 

            Bu hüküm ve açıklamalara göre; 1993 ve 1995 yıllarında hisse sahiplerinden satış Vaadi Sözleşmesi düzenlenerek satın aldığınız, tapuya tescilleri ise 17.01.2008  ve 29.012008 tarihleri arasında yapılan, İstanbul İli Çatalca İlçesi, …. hudutlarında bulunan taşınmazın iktisap tarihi olarak, taşınmazın tapuya tescil tarihinin değil, Satış Vaadi Sözleşmesi ile taşınmaz üzerinde tasarruf etme hakkının tarafınıza bırakıldığı (1993-1995) tarihinin kabul edilerek, söz konusu taşınmazları 2008 yılında satmanız halinde elde edeceğiniz kazancın değer artış kazancı olarak vergilendirilmemesi gerekmektedir. 

           

Öte yandan, birden fazla taşınmazın aynı kişiye farklı tarihlerde veya farklı kişilere aynı tarihte satılması veya birbirini izleyen yıllarda satılması durumunda, yapılan satışlar devamlı olarak gayrimenkul alım-satım işiyle uğraşıldığına karine teşkil edeceğinden elde edilecek gelirin Gelir Vergisi Kanunu’nun 37.maddesi hükümleri gereğince “ticari kazanç” olarak vergilendirilmesi gerekeceği tabiidir.

  

            Bilgi edinilmesini rica ederim.  

                                  

                                                                                                                        Grup Müdür V.