T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir
Vergileri Grup Müdürlüğü
Sayı :
B.07.1.GİB.4.34.16.01/GVK-23
Konu:
Personele nakit olarak ödenen yol masraflarının ücret
olarak değerlendirilip
değerlendirilemeyeceği hk.
….
Fatih/İSTANBUL
İLGİ :a)….01.2008 tarihli dilekçeniz.
b)….01.2008 tarihli dilekçeniz.
İlgide kayıtlı dilekçelerinizde,… Vergi Dairesi
Müdürlüğü’nün … vergi numarasında kayıtlı mükellefi
olduğunuzu ve faaliyet konunuzun ihale usulü genel
temizlik ve hizmet işi ile yine ihale yolu ile Kamu
kurum ve kuruluşlarında bilgisayar ortamında “Veri
Hazırlama, Tıbbi Sekreterlik” işi yaptığınızı
belirterek, söz konusu işlerde çalışan personele
işe gidip gelmeleri için nakdi olarak verilen yol
parasının Gelir Vergisi Kanunu’nun 24. maddesine
göre istisna edilip edilmeyeceği ile nakden verilen yol
parasının brüt ücrete dahil edilerek Gelir Vergisi
tevkifatı yapılıp yapılmayacağı sorulmaktadır.
193 sayılı
Gelir Vergisi Kanunu’nun 61.maddesinde; “Ücret işverene
tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara
hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve
para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı
(Mali sorumluluk tazminatı) tahsisat, zam, avans, aidat,
huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka
adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık
münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli
bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun
mahiyetini değiştirmez…” hükmü yer almıştır.
Öte
yandan, yine aynı Kanun’un 23. maddesinde, “Aşağıda
yazılı ücretler Gelir Vergisi’nden istisna edilmiştir:
…
10. Hizmet
erbabının toplu olarak işyerlerine gidip gelmelerini
sağlamak maksadıyla işverenler tarafından yapılan taşıma
giderleri;” hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun’un 94.maddesinde ”Kamu idare ve
müesseseleri, iktisadi kamu müesseseleri, sair kurumlar,
ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler,
vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri,
kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek
gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest
meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya zirai
işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler
aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak
ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada,
istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben
tevkifat yapmaya mecburdurlar” denilmiş, aynı maddenin
1.bendinde ise “Hizmet erbabına ödenen ücretler ile
61.maddede yazılı olup, ücret sayılan ödemelerden
(istisnadan faydalananlar hariç) 103. ve 104. maddelere
göre tevkifat yapılacağı” hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan Gelir Vergisi Kanunu’nun
24.maddesinde; “(2361 sayılı Kanunun 18'inci maddesiyle
değişen madde) Gider karşılığı olarak yapılan aşağıda
yazılı ödemeler Gelir Vergisi'nden istisna edilmiştir.
…
2. (2772
sayılı Kanunun 3'üncü maddesiyle değişen bent) Harcırah
Kanunu kapsamı dışında kalan müesseseler tarafından
idare meclisi başkanı ve üyeleri ile denetçilerine,
tasfiye memurlarına ve hizmet erbabına (Harcırah
Kanunu'na tabi olsun olmasın her türlü sözleşmeli
personel dahil) verilen gerçek yol giderlerinin tamamı
ile yemek ve yatmak giderlerine karşılık verilen
gündelikler (Bu gündelikler aynı aylık seviyesindeki
devlet memurlarına verilen gündeliklerden fazla ise veya
devletçe verilen gündeliklerin en yüksek haddini aşarsa,
aradaki fark ücret olarak vergiye tabi tutulur);
…” hükmü yer almıştır.
Bu hüküm
ve açıklamalara göre, Gelir Vergisi Kanunu’nun 23/10.
maddesinde yer alan istisna hükmü işveren tarafından
vasıta temini suretiyle hizmet erbabının iş yerine gidip
gelmelerini sağlamak için yapılan taşıma ile hizmet
erbabına sağlanan menfaatlere ilişkin istisnayı
düzenlemektedir.
Diğer
taraftan, şirketiniz tarafından genel temizlik ve hizmet
işi ile Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayar
ortamında “Veri Hazırlama, Tıbbi Sekreterlik” işinde
çalıştırdığınız personele işe gidip gelmeleri için yol
masrafı olarak nakden yapılan ödemelerin, Gelir Vergisi
Kanunu’nun 24/2. maddesi kapsamında düşünülmesi de
mümkün değildir.
Bu
nedenle, personele ödenen yol paralarının Gelir Vergisi
Kanunu’nun 61. madde hükmü uyarınca net ücret olarak
değerlendirilerek brüt tutarının hesaplanması ve bu
miktar üzerinden aynı Kanunun 94/1.maddesi kapsamında
tevkifat yapılması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Grup
Müdür V.