T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü

 

 

Sayı    :  B.07.1.GİB.4.34.16.01/GVK-32/                 

Konu  :   Engelli olarak çalışan ve sakatlık indiriminden yararlanan personelin asgari geçim

             indiriminden yararlanması hk.

 

….

İSTANBUL

 

 

İlgi: …04/2008 tarihli dilekçeniz.

           

            İlgide kayıtlı dilekçenizde; … Başmüdürlüğü emrinde engelli olarak çalıştığınızı, maaşınızdan gelir vergisi kesintisi yapılmadığını, ancak her ay almakta olduğunuz fazla mesai ücretinizden gelir vergisi kesintisi yapıldığını belirterek; asgari geçim indiriminden yararlanıp yararlanamayacağınızı sormaktasınız.

 

            193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Ücretin tarifi” başlıklı 61. maddesinde “Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.

            Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez.” hükmüne yer verilmiştir.

            Aynı Kanunun “Asgari geçim indirimi ” başlıklı 32. maddesinde “(5615 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değişen madde Yürürlülük; 1/1/2008 tarihinden itibaren elde edilecek gelirlere uygulanmak üzere) Ücretin gerçek usulde vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulanır.

           

            Asgarî geçim indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarının; mükellefin kendisi için % 50'si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10'u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için % 7,5 diğer çocuklar için % 5'idir. Gelirin kısmî döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarları esas alınır. Asgarî geçim indirimi, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile 103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup edilmesi suretiyle uygulanır. Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde iade yapılmaz...” hükmü yer almaktadır.

 

            Konuya ilişkin ayrıntılı açıklamalara; 04/12/2007 tarih ve 26720 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/01/2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 265 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde;

            “...

            5. Asgari Geçim İndirimi Tutarının Hesaplanması

            Asgari geçim indirimi (A.G.İ.) tutarı, ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarına bu Tebliğin "3. Uygulamanın Esasları" başlıklı bölümünde yer alan oranların uygulanması ile bulunan tutarın, gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine karşılık gelen oranla çarpımı sonucu bulunur

            ...

            Asgari geçim indirimi yıllık tutarı, ücretlinin asgari geçim indiriminden bir yıl boyunca faydalanacağı net menfaattir. Aylık yapılan ücret ödemelerinde ise asgari geçim indirimi, hesaplanan yıllık tutarın 12'ye bölünmesi suretiyle uygulanacak ve bir ay içerisinde yararlanılabilecek asgari geçim indirimi tutarı, yıllık olarak hesaplanan tutarın 1/12'sini geçemeyecektir.

            Asgari geçim indiriminin yıllık tutarı, her ücretli için asgarî ücret üzerinden hesaplanan yıllık vergi tutarını aşamayacak ve yılı içerisinde asgari ücret tutarında meydana gelen değişiklikler, asgari geçim indirimi uygulamasında dikkate alınmayacaktır.

            Ücretlinin faydalanacağı azami indirim tutarı, elde ettiği ücret geliri üzerinden hesaplanan gelir vergisi ile sınırlı olduğundan, mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde ücretliye herhangi bir iade yapılmayacaktır.

            ...

                Diğer taraftan kendisi için veya bakmakla yükümlü olduğu özürlü kişiler dolayısıyla sakatlık indiriminden faydalanan bir ücretlinin gelir vergisi matrahı hesaplanırken sakatlık indirimi de mahsup edilecek, sakatlık indiriminin mahsubundan sonra kalan gelir vergisi matrahı üzerinden hesaplanan gelir vergisi tutarından da kendisi veya bakmakla yükümlü olduğu kişiler için hesaplanan yıllık asgari geçim indirimi tutarının 1/12'si mahsup edilecektir. Ancak, mahsup edilecek asgari geçim indirimi tutarı, ücretlinin aylık gelir vergisi matrahı üzerinden hesaplanan gelir vergisi tutarını aşamayacağından, hesaplanan gelir vergisi tutarını aşan asgari geçim indirimi farkının iadesi veya diğer dönemlerde hesaplanan gelir vergisi tutarlarından mahsubu mümkün değildir...” açıklamalarına yer verilmiştir.

            Bu hüküm ve açıklamalara göre; engelli olarak vazife yaptığınız … Başmüdürlüğü’nde aldığınız maaşlardan sakatlık indiriminden faydalanmanızdan dolayı gelir vergisi kesintisi yapılmasa da; her ay almakta olduğunuz fazla mesailer ücret geliri sayılacağından, Tebliğ ekinde yer alan “Aile Durum Bildirimi” ni görev yaptığınız kuruma (…. Başmüdürlüğü) ibraz etmeniz halinde asgari geçim indiriminden faydalanmanız mümkündür. Ücret gelirlerinizin tevkifat matrahından sakatlık indirimi tutarı öncelikli olarak mahsup edilecek, bu mahsuptan sonra kalan gelir vergisi matrahınız üzerinden hesaplanan gelir vergisi tutarınızdan da, yıllık asgari geçim indirimi tutarının 1/12’si mahsup edilecek, ancak bu şekilde mahsup edilecek asgari geçim indirimi tutarı, aylık gelir vergisi tutarınızı aşmayacak olup, hesaplanan gelir vergisi tutarınızı aşan asgari geçim indirimi farkının ise tarafınıza iadesinin veya diğer dönemlerde hesaplanan gelir vergisi tutarlarınızdan mahsubu mümkün bulunmamaktadır.

            Bilgi edinilmesini rica ederim.

                                                                                                                     

                                                                                                           Grup Müdür V.