Konu: Çorap üretimi işiyle uğraşan mükellefin ev hanımlarına yaptırdığı ambalajlama işi nedeniyle yapılacak ödemelerden hangi oranda stopaj yapılacağı hk.

………

Güneşli/İSTANBUL

İlgi :…/05/2007 tarihli dilekçeniz.

İlgide kayıtlı dilekçenizde, ….. Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün ……vergi numarasında kayıtlı mükellefi olduğunuzu, her çeşit kadın çorabı üretimi ve ihracatı işiyle iştigal ettiğinizi, firmanızda üretilen çorapların (tüm malzemelerin şirketinizce karşılanması suretiyle) ambalajlama işlemlerini evlerde vergi mükellefi olmayanlara yaptıracağınızı belirterek bu kişilere yapacağınız ödemelerden hangi oranda stopaj yapılacağı hususunu sormaktasınız.

Bilindiği gibi, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 9. maddesinin 6. bendinde; “(5615 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle değişen bent Yürürlük; 04.04.2007) Evlerde kullanılan dikiş, nakış, mutfak robotu, ütü ve benzeri makine ve aletler hariç olmak üzere, muharrik kuvvet kullanmamak ve dışarıdan işçi almamak şartıyla; oturdukları evlerde imal ettikleri havlu, örtü, çarşaf, çorap, halı, kilim, dokuma mamûlleri, kırpıntı deriden üretilen mamûller, örgü, dantel, her nevi nakış işleri ve turistik eşya, hasır, sepet, süpürge, paspas, fırça, yapma çiçek, pul, payet, boncuk işleme, tığ örgü işleri, ip ve urganları, tarhana, erişte, mantı gibi ürünleri işyeri açmaksızın satanlar” ın gelir vergisinden muaf olduğu, bu ürünlerin, pazar takibi suretiyle satılması ile ticarî, ziraî veya meslekî faaliyetleri dolayısıyla gelir ve kurumlar vergisi mükellefi olanların düzenledikleri hariç olmak üzere; düzenlenen kermes, festival, panayır ile kamu kurum ve kuruluşlarınca geçici olarak belirlenen yerlerde satılmasının muaflıktan faydalanmaya engel olmayacağı hükme bağlanmış, aynı maddenin 2.ve 5.fıkralarında ise,

“(5615 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle değişen fıkra Yürürlük; 04.04.2007)Ticarî, ziraî veya meslekî kazancı dolayısı ile gerçek usûlde Gelir Vergisine tâbi olanlar ile yukarıda sayılan işleri Gelir ve Kurumlar Vergisi mükelleflerine bağlılık arz edecek şekilde yapanlar esnaf muaflığından faydalanamazlar.

Bu muaflığın, 94 üncü madde uyarınca tevkif suretiyle kesilen vergiye şumülü yoktur.”hükmü yer almaktadır.

Buna göre, ilgide kayıtlı dilekçede belirtilen kişilerin yapmış oldukları/yapacakları işleri işletmenize bağlılık arz edecek şekilde yapmaları halinde esnaf muaflığından faydalanmaları mümkün değildir.

Konu ile ilgili olarak 01/05/2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 264 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliği’nin “Esnaf Muaflığı Kapsamında Evlerde Üretilebilecek Ürünler” başlıklı 2.2.bölümünde;

“Gelir Vergisi Kanununun Esnaf Muaflığı başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasının (6) numaralı bendinde yapılan diğer bir düzenlemeyle, esnaf muaflığı kapsamında evlerde üretilebilecek malların sayısı artırılmış bulunmaktadır.

Mevcut bentte yer alan ürün çeşitlerine ilave olarak, kırpıntı deriden üretilen mamuller, tarhana, erişte, mantı, her nevi pul, payet, boncuk işleme, tığ örgü işleri gibi ürün ve mamullerin üretim ve satışıyla iştigal edenler de esnaf muaflığı kapsamına alınmıştır.

Muafiyet kapsamındaki ürünler, bentte yer alan ürünlerle sınırlı olmayıp bu ürünlere benzerlik gösteren diğer ürünleri aynı şartlarla üretip satanlar da esnaf muaflığı kapsamında değerlendirilecektir.

Örneğin Bayan (B) nin, evinde ürettiği tarhanayı, kurumlar vergisi mükellefi (Z) A.Ş.'ne satması halinde Bayan (B), elde ettiği bu gelir dolayısıyla esnaf muaflığı kapsamında değerlendirilecektir. Ancak (Z) A.Ş., Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan vergi tevkifatı yapacaklar arasında sayılmış olduğundan, Bayan (B)'ye yaptığı ödeme nedeniyle gider pusulası düzenlemek ve anılan maddenin (13) numaralı bendinin (a) alt bendi uyarınca da gelir vergisi tevkifatı yapmak zorundadır.

Diğer taraftan, anılan bentte sayılan emtianın imali için ödenen hizmet bedelleri de (ücrete ilişkin unsurları taşımamak kaydıyla) bu bent kapsamında değerlendirilecektir.”açıklamaları yer almaktadır.

Öte yandan, Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesinde kimlerin tevkifat yapmaya mecbur oldukları sayılmış olup, aynı maddenin 13 numaralı bendine göre; “Esnaf muaflığından yararlananlara mal ve hizmet alımları karşılığında yapılan ödemelerden;

a) Havlu, çarşaf, çorap, halı, kilim, dokuma mamülleri, örgü, dantel, her nevi nakış işleri ve her nevi turistik eşya, hasır, sepet, süpürge, paspas, fırça, yapma çiçek ve benzeri emtia bedelleri veya bu emtianın imalinde ödenen hizmet bedelleri üzerinden % 2,

b) Hurda mal alımları için % 2,

c) Diğer mal alımları için % 5,

d) Diğer hizmet alımları (“a”, “b”, ve “c” alt bentleri hariç olmak üzere mal ve hizmet bedelinin ayrılamaması hali de bu kapsamdadır.) için % 10,” oranında Gelir Vergisi tevkifatı yapılacaktır.

Bu hükümlere göre, işletmenize bağlılık arz etmeyecek şekilde, üretilen çorapların ambalajlama işlemlerine ait tüm malzemelerin şirketinizce karşılanması suretiyle ambalajlama işlemlerinin evlerde, vergi mükellefi olmayan kişilere yaptırılması işi diğer hizmet alımları kapsamında değerlendirilecek olup, ilgili kişilere yapılacak ödemelerden (esnaf muaflığından yararlanacakları için) aynı Kanunun 13. bendinin (d) alt bendi hükmüne göre % 10 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması ve gider pusulası düzenlemeniz gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

Nusrettin YENER

Başkan a.

Grup Müdür V.