T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü

Sayı  : B.07.1.GİB.4.34.16.01/KVK-1/D-

Konu:  Dernek iktisadi işletmesinin

           vergilendirilmesi hk.

………………………………………….. DEĞER VERGİSİ

GRUP MÜDÜRLÜĞÜNE

İlgi :      …./11/2005 tarih ve ………… sayılı yazınız.

            ……………Sitesi Yardımlaşma ve Çevresini Güzelleştirme Derneği hakkında alınan ilgi yazınız ve eki adı geçen mükellefe ait dilekçe incelenmiş olup, aşağıdaki hususların belirtilmesine gerek duyulmuştur.

            Bilindiği üzere, 5422 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 1.maddesinde, dernekler ve vakıflar kurumlar vergisi mükellefleri arasında sayılmamakla birlikte, aynı maddenin (D) bendi ile dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmeler vergi mükellefiyetine alınmıştır. Söz konusu Kanunun 4. ve 5.maddelerinde de dernek ve vakıflara ait veya bağlı olup faaliyetleri devamlı bulunan ve sermaye şirketleri ile kooperatifler dışında kalan ticari, sınai ve zirai işletmelerin dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri olduğu; bunların kazanç gayesi gütmemelerinin, faaliyetlerinin kanunla tevdi edilmiş görevler arasında bulunmasının, tüzel kişiliklerinin olmamasının, bağımsız muhasebeleri ve kendilerine tahsis edilmiş sermayelerinin veya işyerlerinin bulunmamasının mükellefiyetlerine tesir etmeyeceği hükme bağlanmıştır.

            Bu hükümlere göre, bir iktisadi işletmenin varlığından söz edilebilmesi için;

            -Müessesenin bir dernek veya vakfa ait olması,

            -Sermaye şirketi veya kooperatif şeklinde kurulmamış olması,

            -Ticari, sınai veya zirai alanda devamlı olarak faaliyette bulunulması,

gerekmektedir.

            Bu durumda, dernek ve vakıflara ait veya bağlı olan ve faaliyetleri devamlı bulunan, sermaye şirketi ve kooperatif statüsünde kurulmamış olan ticari, sınai ve zirai işletmeler dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmeler olarak kabul edilmektedir.

            Ayrıca, 27/03/1994 tarih ve 21887 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 47 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin 1-2-d bölümünde, iktisadi işletmenin tanımı içinde yer alan ve devamlı olarak yapılan ticari, sınai veya zirai faaliyetten söz edilebilmesi için, bu işletmenin tedavül ekonomisine katılması, başka bir ifadeyle işletmede üretilen malların veya verilen hizmetin bir bedel karşılığında satılmış olması gerektiği, aksi halde diğer unsurlar var olsa dahi bir iktisadi işletmenin varlığından söz edilemeyeceği açıklanmıştır.

             Bu hüküm ve açıklamalara göre Dernek tüzel kişiliği itibariyle kurumlar vergisinden muaf olacaktır. Ancak üyelerine sadece çay, kahve ve meşrubat satışı yapılsa dahi iktisadi işletme oluşacak iktisadi işletmeye ilişkin kurumlar vergisi mükellefiyetinin tesisi gerekecektir.

            Diğer taraftan Dernek tüzel kişiliğine ait gelirler (aidat, bağış vb) ile ilişkilendirilmeksizin iktisadi işletmenin ticari kazanca ilişkin genel hükümlere göre vergilendirilmesi gerekeceği hususu ise tabiidir.

            Bilgi edinilmesini rica ederim.